Ngày 18/8, đại diện Bệnh viện Nhân dân 115 cho biết bệnh nhân vào cấp cứu vì khó thở dữ dội, nặng ngực, choáng váng, tụt huyết áp. Điện tâm đồ và siêu âm tim gợi ý quá tải cấp tính tim phải – dấu hiệu thường gặp trong thuyên tắc phổi cấp nặng.

Người bệnh được chuyển đến Khoa Hồi sức tích cực và Chống độc, dự kiến can thiệp ECMO nếu cần. Các bác sĩ xác định sốc tắc nghẽn do thuyên tắc phổi nguy cơ cao, kèm huyết khối tĩnh mạch khoeo hai bên, có yếu tố nguy cơ là sử dụng thuốc tránh thai phối hợp lâu năm. Bên cạnh đó, nghề nghiệp ngồi lâu bên máy may cũng làm tăng nguy cơ hình thành huyết khối tĩnh mạch, dẫn đến thuyên tắc phổi.

Bệnh nhân được dùng thuốc tiêu sợi huyết nhằm làm tan cục máu đông gây tắc mạch phổi. Sau truyền thuốc một giờ, người bệnh hồi phục rõ rệt, tỉnh táo hơn, hết khó thở, ngực nhẹ hơn, huyết áp cải thiện, thuốc vận mạch được giảm liều đáng kể. Chức năng tim phải phục hồi tốt hơn.

Một tuần điều trị, hiện người phụ nữ gần như trở về bình thường, tiếp tục theo dõi để được quản lý tối ưu bệnh lý huyết khối trước khi ra viện. Bác sĩ chuyên khoa sản sẽ tư vấn phương pháp tránh thai khác ít nguy cơ huyết khối hơn.

Thuyên tắc phổi do huyết khối là một bệnh lý cấp cứu thường gặp, thường bị bỏ sót nếu không được chẩn đoán kịp thời, trường hợp nặng nguy cơ tử vong rất cao. Thuốc tránh thai phối hợp (chứa estrogen và progestin), trong đó estrogen có thể làm tăng nguy cơ hình thành huyết khối tĩnh mạch sâu và thuyên tắc phổi, đặc biệt ở những phụ nữ sử dụng kéo dài, hút thuốc lá, béo phì hoặc có bệnh lý nền tim mạch.

Hiện ngoài thuốc tránh thai phối hợp, phụ nữ có thể lựa chọn nhiều biện pháp tránh thai khác với mức độ an toàn cao hơn, tùy tình trạng sức khỏe, với sự tư vấn từ bác sĩ chuyên khoa sản. Chẳng hạn, thuốc tránh thai chỉ chứa progestin dạng viên uống hàng ngày, que cấy tránh thai hoặc vòng tránh thai nội tiết, do không chứa estrogen nên nguy cơ huyết khối thấp hơn đáng kể.

Vòng tránh thai bằng đồng cũng không ảnh hưởng đến hệ đông máu, phù hợp cho phụ nữ có nguy cơ huyết khối hoặc chống chỉ định với nội tiết. Bao cao su vừa tránh thai hiệu quả, vừa phòng tránh bệnh lây truyền qua đường tình dục. Có thể áp dụng tiêm thuốc tránh thai progestin, triệt sản nam hoặc nữ, tùy nhu cầu và điều kiện cá nhân.

Không tự ý sử dụng thuốc tránh thai kéo dài mà không có chỉ định và theo dõi của bác sĩ. Các yếu tố như tuổi, tiền sử bệnh tim mạch – huyết khối, hút thuốc, béo phì, tiểu đường hay bệnh gan cần được cân nhắc kỹ trước khi dùng thuốc tránh thai nội tiết kéo dài.

Lê Phương