5 món ăn Trung Quốc ‘tạo trend’ tại Việt Nam

Nhiều món ăn từ Trung Quốc như trà chanh giã tay, lạp xưởng nướng đá từng tạo cơn sốt khi vào Việt Nam nhưng không ít trào lưu “sớm nở chóng tàn”.

Trong ba năm qua, 5 món ăn, đồ uống có nguồn gốc từ Trung Quốc từng “tạo trend” trên các nền tảng video ngắn và nhanh chóng được giới trẻ Việt Nam đón nhận. Theo ghi nhận, khi mới xuất hiện, các trào lưu này từng tạo ra cảnh khách xếp hàng dài chờ tới lượt mua. Tuy nhiên, sau vài tuần hoặc vài tháng, sức hút giảm nhanh, lượng khách thưa dần, thậm chí nhiều nơi phải ngừng bán.

Lạp xưởng nướng đá

Xuất phát từ Trung Quốc năm 2023, lạp xưởng nướng đá trở thành một trong những món ăn đường phố được giới trẻ săn đón nhờ cách chế biến khác biệt.

Thay vì nướng trên vỉ than, lạp xưởng được đặt lên lớp đá núi lửa hoặc sỏi chuyên dụng đã được làm nóng ở nhiệt độ cao. Nhiệt lượng tỏa đều giúp lớp vỏ vàng giòn, phần thịt bên trong chín từ từ, giữ được độ mọng và hạn chế cháy khét. Những video ghi lại cảnh nướng lạp xưởng xì xèo trên mặt đá nóng nhanh chóng lan truyền trên mạng xã hội Trung Quốc, đưa món ăn trở thành một trào lưu ẩm thực.

Đầu năm 2024, lạp xưởng nướng đá bắt đầu xuất hiện tại TP HCM và Hà Nội, chủ yếu qua các xe bán đồ ăn lưu động. Nhiều người kinh doanh đầu tư bếp nướng đá nhập từ Trung Quốc để “bắt trend”, mỗi chiếc lạp xưởng có giá 15.000-25.000 đồng. Vào “đỉnh” trào lưu, một số điểm bán trên đường Cách Mạng Tháng Tám (TP HCM), Nguyễn Trãi (Hà Nội) ghi nhận khách xếp hàng 15-20 phút để mua. Hiện sức hút giảm nhanh, lượng khách thưa dần, món ăn xuất hiện ở một số chợ đêm du lịch và hội chợ.

Sữa tuyết Vân Nam

Sữa tuyết Vân Nam là trào lưu mới nhất du nhập vào Việt Nam từ tháng 7. Thức uống có nguồn gốc từ tỉnh Vân Nam (Trung Quốc), nổi bật với lớp sữa tươi đánh bông dày mịn phủ lên trà hoặc cà phê. Đồ uống có vị béo nhẹ, ít ngọt, kết hợp hương trà thanh, nhanh chóng trở thành xu hướng được giới trẻ yêu thích.

Khi du nhập vào Việt Nam, sữa tuyết Vân Nam được nhiều quán cà phê biến tấu để phù hợp khẩu vị địa phương. Bên cạnh phiên bản truyền thống, các cửa hàng kết hợp thêm matcha, cà phê, dâu tây, xoài và nhiều loại trái cây khác. Không ít nơi còn bổ sung các topping như dâu sấy, bánh sữa tươi, ngũ cốc hoặc kem sữa để tăng hương vị và trải nghiệm.

Sức hút của sữa tươi tuyết Vân Nam khiến nhiều cửa hàng luôn trong tình trạng quá tải. Vào khung giờ cao điểm, khách phải xếp hàng từ một đến hai giờ mới đến lượt mua, tạo nên khung cảnh tương tự nhiều “trend” ẩm thực từng gây sốt trước đó.

Trà chanh giã tay

Trà chanh giã tay bắt đầu phổ biến tại nhiều thành phố phía nam Trung Quốc như Quảng Châu, Thâm Quyến từ khoảng năm 2021-2022. Nhờ các video trên nền tảng mạng xã hội, thức uống nhanh chóng trở thành xu hướng và xuất hiện tại nhiều quán cà phê, trà sữa khắp Trung Quốc.

Cuối năm 2023, trà chanh giã tay du nhập vào Việt Nam. Những cửa hàng đầu tiên tại Hà Nội và TP HCM nhanh chóng gây sốt trên mạng xã hội với cảnh khách xếp hàng kín vỉa hè mỗi tối. Giai đoạn cao điểm, nhiều quán bán hàng trăm ly mỗi ngày. Để giữ hương vị giống bản gốc, không ít cửa hàng sử dụng chanh Quảng Đông nhập khẩu từ Trung Quốc với giá cao gấp nhiều lần chanh nội địa.

Điểm khác biệt của trà chanh giã tay nằm ở cách pha chế. Thay vì chỉ vắt nước cốt, người pha dùng chày giã trực tiếp lát chanh với đường để tinh dầu từ vỏ tiết ra, tạo hương thơm đậm và vị trà thanh hơn.

Sức hút của món đồ uống đến từ hương vị và trải nghiệm pha chế ngay trước mắt khách hàng. Hình ảnh nhân viên liên tục giã chanh, lắc trà được chia sẻ rộng rãi trên mạng xã hội, góp phần đưa thức uống trở thành một trong những xu hướng F&B nổi bật.

Tuy nhiên, sức hút của món không kéo dài. Từ giữa năm 2024, lượng khách tại nhiều điểm bán giảm rõ rệt. Không ít cửa hàng đóng cửa hoặc chuyển sang kinh doanh sản phẩm khác do doanh thu không còn như kỳ vọng. Một số thương hiệu vẫn giữ trà chanh giã tay trong thực đơn nhưng xem đây là một lựa chọn bổ sung thay vì sản phẩm chủ lực.

Xiên nướng mala

Trong tiếng Trung, “mala” có nghĩa là “cay và tê”. Đây là hương vị đặc trưng của ẩm thực Tứ Xuyên, được tạo nên từ sự kết hợp giữa ớt khô và hoa tiêu trong vùng. Từ nền gia vị này, người dân Thành Đô và Trùng Khánh – hai địa phương nổi tiếng về ẩm thực – phát triển nhiều món ăn như lẩu mala, mì, gà cay, xiên nhúng lẩu và các món nướng.

Xiên nướng tẩm bột mala là món ăn đường phố phổ biến với nguyên liệu từ thịt, hải sản đến rau củ, được nướng trên than rồi phủ lớp gia vị cay tê đặc trưng, thu hút cả người dân địa phương lẫn du khách.

Món ăn bắt đầu xuất hiện tại Việt Nam từ khoảng năm 2019 nhưng chỉ thực sự bùng nổ sau Covid 19 khi hàng loạt quán mở tại Hà Nội, TP HCM và nhiều tỉnh, thành. Giá mỗi xiên chỉ từ vài nghìn đồng cùng mô hình tự chọn và không gian mang phong cách phố ăn đêm Trung Quốc giúp món nhanh chóng thu hút giới trẻ.

Khác với nhiều trào lưu ẩm thực chỉ “nổi rồi chìm”, xiên nướng mala vẫn duy trì sức hút nhờ giá bình dân, hương vị dễ biến tấu và phù hợp thói quen ăn vặt, tụ tập của người Việt. Nhiều cửa hàng hiện điều chỉnh độ cay, bổ sung các loại sốt như phô mai hay bơ tỏi để phù hợp khẩu vị địa phương.

Bánh bao chiên nước

Sheng Jian Bao (bánh bao chiên nước) là món ăn đường phố nổi tiếng của Thượng Hải, có lịch sử hơn 100 năm. Khác với bánh bao truyền thống chỉ hấp chín, Sheng Jian Bao được chiên phần đáy trên chảo rồi thêm nước và đậy nắp để hấp, tạo lớp vỏ dưới vàng giòn trong khi phần trên mềm. Bên trong bánh là nhân thịt heo trộn nước dùng đông, khi gặp nhiệt sẽ tan chảy thành nước súp nóng.

Khoảng từ năm 2024, món ăn bắt đầu xuất hiện tại một số cửa hàng chuyên ẩm thực Trung Quốc ở Hà Nội và TP HCM. Nhờ các video trên mạng xã hội, bánh bao chiên nước nhanh chóng được giới trẻ tìm thử. Nhiều quán bán hàng trăm chiếc mỗi ngày trong thời gian đầu, khách thường phải xếp hàng vào giờ cao điểm.

Sau giai đoạn tạo “cơn sốt”, lượng khách đã ổn định hơn nhưng bánh bao chiên nước vẫn có chỗ đứng trong phân khúc ẩm thực Trung Hoa. Nhiều cửa hàng giữ món trong thực đơn, đồng thời biến tấu thêm nhân tôm, phô mai hoặc bò để phù hợp khẩu vị người Việt.

Tuấn Anh