Trưa 12/10, Quế Trân và người thân gia tộc Minh Tơ tề tựu trong đám giỗ nghệ sĩ cải lương Thanh Tòng. Cô chọn một số bức chân dung của ông trưng bày ở sự kiện, từ tạo hình các vai kinh điển đến những khoảnh khắc đời thường. Ngắm nụ cười của cha, Quế Trân rưng rưng, cho biết thực hiện được một phần tâm nguyện ông để lại.

Trước khi qua đời, nghệ sĩ Thanh Tòng muốn phục dựng một số vở tuồng vang bóng một thời của gia tộc. Từ tháng 4, Quế Trân cùng êkíp soạn giả Hoàng Song Việt và sân khấu Đại Việt công diễn Câu thơ yên ngựa và Bức ngôn đồ Đại Việt – hai vở tâm đắc của ông. Lần đầu tái dựng trên sân khấu sau gần 50 năm, hai tác phẩm đều “cháy” vé, thu hút hơn 400 khán giả mỗi đêm tại Nhà hát cải lương Trần Hữu Trang.

“Tôi xem đây là trách nhiệm, sứ mệnh mà cha đã giao phó. Trong đêm diễn, nhìn xuống hàng ghế đầy ắp, tôi lâng lâng xúc động vì tình yêu tuồng cổ đã trở lại với khán giả”, Quế Trân nói.

Cú sốc cha qua đời đột ngột từng khiến Quế Trân chênh vênh, mất phương hướng một thời gian dài. Diễn viên nói có lúc không chấp nhận được sự thật, muốn bỏ nghề hát vì không còn điểm tựa tinh thần. Cô từng hoài nghi năng lực, nghĩ bản thân không thể làm được gì nhiều cho gia tộc cũng như sân khấu tuồng cổ.

Cô tháo bỏ được gánh nặng tâm lý khi nghĩ đến cha. Sinh thời, ông không đặt nặng con phải làm được những mục tiêu lớn lao mà chỉ cần cố gắng trong khả năng. “Những khi yếu lòng, nhìn di ảnh cha, tôi nhớ lời dặn: Không ngừng phấn đấu, đừng bỏ cuộc, phải luôn yêu nghề, trọng nghề. Đó là kim chỉ nam, giúp tôi miệt mài đi hát, cũng là để xứng danh con cháu đoàn Minh Tơ – Thanh Tòng”, nghệ sĩ cho biết.

 

 

Cảnh đối đầu của Ỷ Lan thái hậu, Thượng Dương hoàng hậu

Nghệ sĩ Nhân dân Thanh Tòng (1948-2016) nổi tiếng từ bé, được báo giới đương thời gọi là “thần đồng sân khấu”. Ông sinh trưởng trong đoàn Bầu Thắng – Minh Tơ, gia tộc tuồng cổ lâu đời nhất của miền Nam. Sáu tuổi, ông diễn vở San Hậu, 10 tuổi đóng vai Lữ Bố trong đoàn Đồng ấu Minh Tơ. Gần 30 tuổi, ông được xem là “vua cải lương Hồ Quảng” với loạt tác phẩm gây tiếng vang, như Phạm Lãi – Tây Thi, Võ Tòng sát tẩu.

Nghệ sĩ Lệ Thủy từng nhận xét ông góp công lớn “Việt hóa tuồng cổ”. Nhờ ông, cải lương Hồ Quảng thoát ảnh hưởng từ nước ngoài. Từ thập niên 1970, ông bắt tay viết nhiều vở đề tài lịch sử, dân gian thuần Việt như: Chiếc nỏ thần, Kiều Nguyệt Nga, Lưu Bình – Dương Lễ. Sau năm 1975, nghệ sĩ Thanh Tòng giúp gia tộc chuyển mình mạnh mẽ với loạt vở kinh điển, mà Câu thơ yên ngựa là một trong những tác phẩm để đời.

 

 

Thanh Tòng (vai Lý Đạo Thành) đưa dân ca Nam bộ vào cảnh cao trào vở “Câu thơ yên ngựa”

Quế Trân là con thứ hai của nghệ sĩ Thanh Tòng, từ nhỏ được cha truyền cho tình yêu sân khấu. Chín tuổi, sau khi thọ giáo ở đoàn đồng ấu Bạch Long, cô được cha đưa đi diễn cùng ở nhiều sân khấu chuyên nghiệp. Từng bước chập chững vào nghề, nhờ cha uốn nắn, Quế Trân gắn bó sân khấu, có nhiều vai diễn gây tiếng vang, giải huy chương vàng giải cải lương Trần Hữu Trang ở tuổi 18.

Cô được khán giả nhớ đến qua nhiều vai ghi dấu ấn riêng như: Nga (Khúc ly hương), Phượng (Con mắt thời gian), công chúa Thiên Kiểu (Trắng hoa mai). Năm 2024, ở tuổi 43, Quế Trân trở thành một trong những tên tuổi trẻ nhất được nhà nước phong tặng danh hiệu Nghệ sĩ Nhân dân tại TP HCM.

Mai Nhật