Booker, 28 tuổi, vượt qua Andrea Thompson, để đoạt danh hiệu “Người phụ nữ khỏe nhất thế giới năm 2025” trong sự kiện diễn ra tại Arlington, Texas, cuối tuần qua. Tuy nhiên, sự thật về giới tính sinh học của Booker không được tiết lộ trước khi cuộc thi diễn ra, khiến không chỉ các đối thủ mà cả ban tổ chức cũng bị bất ngờ.

Ngay sau đó, ban tổ chức giải ra thông báo chính thức, khẳng định không hề biết Booker sinh ra là nam giới. Theo quy định của giải đấu, các VĐV chỉ được phép thi đấu trong hạng mục giới tính sinh học của mình, và nếu ban tổ chức biết được thông tin từ trước, họ chắc chắn đã không cho phép Booker tham gia thi đấu ở hạng mục nữ.

Sau khi thông tin về giới tính của Booker được xác nhận, ban tổ chức quyết định tước danh hiệu vô địch của VĐV này và thay đổi lại bảng xếp hạng. Họ nhấn mạnh, dù luôn ủng hộ sự bao dung và không phân biệt đối xử trong thể thao, nhưng giải đấu có nhiệm vụ đảm bảo tính công bằng.

Rebecca Roberts, VĐV từng ba lần vô địch giải, cho rằng việc để một người sinh ra là nam giới thi đấu ở hạng mục nữ là sự vi phạm nguyên tắc công bằng trong thể thao sức mạnh. Cô khẳng định rằng các hạng mục dành cho nữ trong thể thao được tạo ra vì lý do sinh lý, và nếu những hạng mục này không còn được bảo vệ, thể thao dành cho nữ sẽ mất đi bản sắc và sự công bằng.

“Đây không phải vấn đề về bản dạng giới hay chính trị, mà là về sự khác biệt thể chất rõ rệt giữa nam và nữ trong các môn thể thao sức mạnh. Những sự khác biệt này không thể biến mất và chúng có ý nghĩa rất lớn trong các cuộc thi sức mạnh”, Roberts viết trên Instagram.

Andrea Thompson, người ban đầu giành vị trí thứ hai, chính thức trở thành “Người phụ nữ khỏe nhất thế giới năm 2025”. Các VĐV khác trong giải đấu cũng sẽ có sự điều chỉnh về điểm số và thứ hạng.

Dù được đôn lên thành nhà vô địch, Thompson bày tỏ sự thất vọng và bất ngờ khi biết sự thật về đối thủ. “Lúc đứng trên bục nhận giải, tôi không hề biết điều này. Tôi chỉ nghĩ mình thất vọng vì không giành được giải nhất. Nhưng sau khi biết được sự thật, tôi cảm thấy bị lừa dối,” Thompson nói với báo Anh Sportmail.

Thompson cũng cho biết, cô không chỉ cảm thấy bất mãn về việc không thắng, mà còn về ảnh hưởng tiêu cực mà sự việc này gây ra đối với những VĐV khác trong giải. “Mọi người đã mất cơ hội để ăn mừng thành tích của mình. Những người đứng sau tôi đã bị ảnh hưởng, và họ không thể nhận được sự công nhận xứng đáng”, Thompson nói.

HLV Laurence Shahlaei của Thompson khẳng định trên mạng xã hội rằng học trò của mình mới là nhà vô địch thực sự. “Chiến thắng này đi kèm nhiều tranh cãi, nhưng tôi muốn nói rõ: tôi luôn ủng hộ mọi người sống đúng với bản dạng của mình. Tuy nhiên, thể thao là thể thao, và các hạng mục nữ tồn tại vì một lý do”, ông nói, nhấn mạnh Thompson “áp đảo ở các phần thi deadlift, log và circus dumbbell” và hoàn toàn xứng đáng đứng đầu.

Một trong những nhà tài trợ của Jammie Booker, công ty Iron Ape, chuyên cung cấp thiết bị thể thao, đã quyết định cắt đứt mối quan hệ hợp tác với cô sau khi sự việc bị phanh phui.

Colton Cross, chủ sở hữu của Iron Ape, cho biết công ty không đồng ý với việc Booker đã không công khai thông tin quan trọng về giới tính của mình trước khi tham gia giải đấu. “Chúng tôi không phân biệt đối xử dựa trên giới tính, nhưng sự thiếu minh bạch trong việc tham gia thi đấu là điều không thể chấp nhận”, Cross cho hay.

Theo thông tin lưu trên một video cũ từ năm 2017, Booker từng tự mô tả mình là “cô gái chuyển giới 21 tuổi với quá khứ bị bạo hành và phải sống dưới sự kiểm soát khắt khe của cha mẹ theo tôn giáo”.

Vụ việc về Booker chỉ là một trong số nhiều cuộc tranh luận xoay quanh sự tham gia của VĐV chuyển giới trong thể thao. Hồi đầu tháng, Ủy ban Olympic Quốc tế (IOC) cho biết nhiều khả năng sẽ ban hành chính sách mới nghiêm ngặt, cấm toàn bộ VĐV chuyển giới và có khác biệt phát triển giới tính (DSD) thi đấu ở các nội dung nữ tại Thế vận hội.

Hồng Duy (theo Daily Mail)