Thủ tướng Phạm Minh Chính đưa ra yêu cầu trên tại buổi gặp mặt, biểu dương học sinh đoạt giải quốc tế năm 2025, ngày 26/12.

Ông cho biết Việt Nam thuộc nhóm 21 quốc gia sớm đạt mục tiêu phát triển bền vững của Liên Hợp Quốc đến năm 2030 về giáo dục chất lượng. Nhiều năm liền, Việt Nam trong top 10 quốc gia dẫn đầu ở các kỳ Olympic Toán học, Vật lý, Hóa học, Sinh học và Tin học.

Năm học trước, cả 37 lượt học sinh thi Olympic khu vực, quốc tế đều đạt giải, trong đó có 13 huy chương vàng, 16 bạc và 8 đồng.

Nhiều ngôi trường trở thành cái nôi “đào tạo nhân tài”, có nhiều học sinh đoạt giải như THPT chuyên Khoa học Tự nhiên, Phổ thông năng khiếu TP HCM, chuyên Hà Nội – Amsterdam, Quốc học Huế, Lam Sơn (Thanh Hóa), chuyên Phan Bội Châu (Nghệ An).

Thủ tướng yêu cầu Bộ Giáo dục và Đào tạo phối hợp với các cơ quan liên quan xây dựng Đề án phát hiện và bồi dưỡng nhân tài trẻ, trong quý I/2026. Người đứng đầu chính phủ nhấn mạnh việc xây dựng cơ chế, chính sách đột phá, nhất là ưu đãi, hỗ trợ học phí, cấp học bổng cho các học sinh tài năng. Đồng thời, ông đề nghị khuyến khích cơ chế đào tạo song bằng và thí điểm học vượt cấp, vượt lớp, phù hợp thực tiễn.

Cậu bé ở Đồng Tháp học vượt hai lớp

Theo Luật Giáo dục, học sinh có sự phát triển sớm về trí tuệ được học vượt lớp. Tuy nhiên, ở Việt Nam ít ghi nhận trường hợp này.

Hiện, Đại học Quốc gia Hà Nội và TP HCM cho học sinh phổ thông xuất sắc (đạt giải quốc gia, quốc tế), học trước tín chỉ đại học từ lớp 10. Học sinh được rút ngắn thời gian lấy bằng cử nhân khoảng 1-2 năm, có định hướng sớm về nghề nghiệp. Tuy nhiên, số này không nhiều, và vẫn vào đại học ở tuổi 18, trong khi ở nhiều nơi, như Trung Quốc, các tài năng đặc biệt được nhận từ năm 13, 14 tuổi.

Ngoài thí điểm học vượt cấp, vượt lớp, Thủ tướng cũng yêu cầu tập trung phát triển các trường phổ thông và đại học có thế mạnh trở thành hạt nhân các mạng lưới đào tạo xuất sắc và tài năng trong nhóm STEM (Khoa học, Công nghệ, Kỹ thuật, Toán học). Một số lĩnh vực được ưu tiên như: Trí tuệ nhân tạo, bán dẫn, vật liệu mới, công nghệ sinh học và các môn khoa học xã hội nhân văn…

Đồng thời, ông đề nghị xây dựng chính sách đặc thù thu hút nhân tài, các nhà khoa học, chuyên gia giỏi là người Việt Nam ở nước ngoài và người nước ngoài về làm việc…

Dương Tâm