Nơi ở mới của bà Debbie là một căn hộ chưa đầy 40 m2, nằm trong Liberty Tiny Village (Làng Tí hon tự do) ở thị trấn Aubrey, bang Texas. Khác với sự vắng lặng trước kia, giờ đây mỗi sáng mở cửa, bà đều thấy hàng xóm. Buổi tối, ánh đèn từ những mái nhà san sát khiến bà thấy mình được bao bọc.

“Cảm giác an toàn quan trọng hơn bất kỳ phép tính tài chính nào”, bà nói.

Sherry Miller, hàng xóm của Debbie là một giáo viên tiếng Anh về hưu, cũng vừa bán căn nhà rộng hơn 200 m2 có hồ bơi. Khi con cái đi xa, ngôi nhà tiện nghi trở thành gánh nặng. Miller dùng tiền bán nhà mua đứt một căn tại Liberty, số dư còn lại bà dành để dưỡng già. “Tôi không muốn chuyển vào viện dưỡng lão, nhưng cũng không muốn già đi một mình trong căn nhà quá khổ”, bà Miller chia sẻ.

Họ là đại diện cho làn sóng “nghỉ hưu tí hon” đang bùng nổ tại Mỹ. Mô hình này thu hút những người trên 55 tuổi, muốn rời bỏ gánh nặng tài chính và sự cô lập ở các đô thị đắt đỏ như New York hay California.

Tại Liberty, những căn nhà rộng dưới 37 m2 có giá từ 75.000 đến 160.000 USD. Mức này thấp hơn nhiều so với giá nhà trung bình 300.000 USD tại địa phương.

Do được xếp vào nhóm “nhà di động”, cư dân không phải đóng thuế bất động sản. Chi phí cố định lớn nhất là tiền thuê đất khoảng 950 USD mỗi tháng, đã bao gồm điện, nước, rác và Internet. Thực tế, phong trào nhà tí hon tại Mỹ thường vấp phải rào cản luật quy hoạch vùng (zoning laws), khiến cá nhân rất khó tìm nơi đặt nhà hợp pháp. Những ngôi làng được quy hoạch bài bản như Liberty đã giải quyết được nút thắt pháp lý này, giúp người già yên tâm an cư.

Dù gọi là “tí hon”, các căn hộ được thiết kế tối ưu cho người già. Phòng ngủ, bếp, nhà vệ sinh đều ở tầng một để tránh leo trèo. Nội thất ốp đá granite, lò sưởi điện và trần cao tạo cảm giác thoáng đãng. Một số căn có gác xép làm kho hoặc chỗ ngủ khi con cháu ghé thăm.

Tuy nhiên, cuộc sống mới không chỉ toàn màu hồng. Để vừa vặn trong không gian vỏn vẹn 37 m2, cư dân buộc phải vứt bỏ hoặc thanh lý tới 90% đồ đạc tích lũy cả đời. Với nhiều người, đây là cuộc đấu tranh tâm lý giằng xé khi phải chia tay những kỷ vật gắn bó suốt hàng chục năm.

Khác với viện dưỡng lão – nơi cư dân sống theo lịch trình và cần y tế hỗ trợ, làng hưu trí đề cao sự độc lập. Họ tự nấu ăn, tự quản lý cuộc sống nhưng duy trì kết nối qua các bữa tiệc Lễ Tạ ơn, thi nấu ăn hay dắt chó đi dạo.

Kristene Newton, người thiết kế khu làng, cho biết nhiều cư dân từng sở hữu những cơ ngơi triệu đô trước khi chuyển về đây. “Thứ họ tìm kiếm là sự cân bằng. Họ vẫn được sống riêng tư, nhưng chỉ cần mở cửa là có cộng đồng”, bà nói.

Với bà Miller, quyết định thu hẹp không gian sống là để mở rộng sự an tâm. “Khi cơ thể già đi nhưng tâm hồn vẫn muốn tự do, đây là nơi tôi chọn để không trở thành gánh nặng cho bất kỳ ai”, bà nói.

Ngọc Ngân (Theo Business Insider)