Sau giờ đứng lớp tại trường THCS Phong Thủy, xã Lệ Thủy, thầy Hảo lại cặm cụi bên bàn làm việc, xoắn và uốn những sợi dây nhôm mảnh thành đủ mọi dáng thế bonsai.

Thầy cho biết công việc bắt đầu như một thú vui lúc nhàn rỗi, nhưng nay đã trở thành nghề tay trái ổn định.

Ngày nhỏ, thầy Hảo thường tìm các cây nhỏ trong vườn hoặc ven đường mang về trồng trong chậu. Niềm yêu thích ấy dần hình thành sự hiểu biết về thế cây và cách tạo hình bonsai.

Năm 2020, khi dịch Covid-19 bùng phát, thầy Hảo phải ở nhà nhiều hơn. Trong lúc lướt mạng xã hội, thầy tình cờ thấy hình ảnh những cây bonsai được uốn từ dây đồng và dây nhôm.

“Tôi thấy lạ và đẹp nên muốn thử làm xem có được không”, thầy kể.

Với 100.000 đồng, thầy mua lại vài động cơ quạt điện, máy bơm nước từ tiệm phế liệu rồi tháo ra lấy dây kim loại bên trong. Những sợi dây được gỡ ra, duỗi thẳng rồi xoắn lại thành thân cây.

Tuy nhiên, những sản phẩm đầu tiên nhìn khá cứng, các nhánh, chi tiết chưa được tự nhiên. Có khi vừa uốn xong, thầy đành tháo ra làm lại từ đầu.

“Có lúc ngồi cả buổi mà vẫn chưa ra được hình cây, dây rối tung. Nhưng vì tò mò nên tôi vẫn kiên trì làm tiếp”, thầy nói.

Để tạo dáng chuẩn hơn, thầy Hảo tìm kiếm các video hướng dẫn trên Internet, xem cách tạo thân, tán, rễ và phân bố cành. Sau nhiều lần thử nghiệm, những cây bonsai đầu tiên từ dây đồng và nhôm bắt đầu có hình dáng rõ ràng hơn. Từ một thân dây xoắn đơn giản, thầy dần tạo được các nhánh tỏa ra cân đối, mềm mại.

Khi đã quen với kỹ thuật cơ bản, thầy bỏ hơn một triệu đồng mua dây nhôm để uốn bonsai. Loại dây này được nhập khẩu từ Trung Quốc, đã qua xử lý nên có độ bền cao và nhiều màu sắc.

Theo thầy Hảo, công đoạn khó nhất là kết hợp hàng chục sợi dây nhỏ thành một thân cây hoàn chỉnh. “Từng sợi dây phải xoắn theo cùng chiều để tạo độ chắc, nhưng lực xoắn phải vừa phải. Nếu mạnh quá thân cây bị thô, còn nhẹ quá thì cây không đứng được”, thầy giải thích.

Sau khi tạo thân chính, những nhánh nhỏ được tách ra từ các sợi dây còn lại. Thầy Hảo tỉ mỉ uốn cong nhẹ để chúng tạo cảm giác tự nhiên. Ban đầu, những cây bonsai được thầy làm ra chỉ để trang trí trong nhà. Nhưng khi đăng ảnh lên mạng xã hội, nhiều người bắt đầu hỏi mua.

Theo thầy Hảo, một cây bonsai nhỏ có thể hoàn thành trong khoảng 15 phút và bán với giá khoảng 50.000 đồng. Tuy nhiên, những cây lớn, có nhiều tán và dáng thế phức tạp có thể mất tới ba ngày, giá lên tới 3,5 triệu đồng.

Ban ngày, thầy Hảo lên lớp giảng dạy. Buổi tối, sau khi hoàn thành việc soạn giáo án, thầy mới bắt đầu ngồi vào bàn làm bonsai. Một góc nhỏ trong nhà được dành riêng cho công việc này. Trên bàn là kìm, kéo, cuộn dây nhôm cùng những cây bonsai đang làm dở. Sau vài năm, đôi tay của thầy trở nên thuần thục. Nhiều khi vừa xem tivi, thầy vẫn có thể xoắn dây tạo dáng cây mà không cần nhìn quá lâu.

Hiện mỗi tháng thầy Hảo làm khoảng 50 sản phẩm, thu về hơn 10 triệu đồng. Vào dịp Tết, thầy thuê thêm 5 người phụ giúp những công đoạn đơn giản như cắt dây hoặc xoắn nhánh.

Theo ông Lê Đình Lý, Hiệu trưởng trường THCS Phong Thủy, thầy Hảo là giáo viên dạy giỏi cấp huyện môn Toán, có chuyên môn vững vàng và tận tâm.

“Thầy luôn trách nhiệm và gần gũi với học sinh. Ngoài chuyên môn, thầy còn tích cực tham gia các hoạt động xây dựng cảnh quan trường học”, ông Lý nhận xét.

Với thầy Hảo, việc làm bonsai không chỉ là cách tận dụng thời gian rảnh mà còn là niềm vui, giúp thư giãn sau những giờ đứng lớp.

“Mỗi cây bonsai hoàn thành giống như một tác phẩm nhỏ. Nhìn thấy nó đẹp dần lên từ những sợi dây ban đầu, tôi cảm thấy rất vui”, thầy nói.

Đắc Thành