UEFA lên kế hoạch tạo ‘Champions League cấp ĐTQG’

UEFA dự kiến áp dụng hệ Thụy Sĩ (swiss model) cho Nations League và vòng loại Euro, World Cup từ năm 2028, tạo ra một giải đấu cấp đội tuyển tương tự Champions League.

Những tuần tới có thể đánh dấu bước ngoặt lớn đối với bóng đá châu Âu cấp ĐTQG. Cuối tháng 9, lịch quốc tế sẽ lần đầu xuất hiện một đợt tập trung kéo dài qua hai cuối tuần. Mỗi đội tuyển đá 4 trận, thay vì hai trận như trong một đợt tập trung thông thường.

Thay đổi này thuộc lịch thi đấu quốc tế mới được FIFA phê duyệt. Các giải VĐQG vẫn phải tạm dừng khoảng 15 ngày, nhưng tháng 10 được giải phóng khỏi lịch đội tuyển. Vì thế, từ đầu mùa mới đến cuối năm chỉ còn hai đợt tập trung thay vì ba như trước.

UEFA cũng chuẩn bị tiến hành cuộc cải tổ sâu rộng hơn. Tại cuộc họp ở Thessaloniki, Hy Lạp ngày 15/9, cơ quan quản lý bóng đá châu Âu dự kiến thông qua thể thức mới cho Nations League cùng vòng loại Euro và World Cup, bắt đầu từ năm 2028.

Hệ Thụy Sĩ – đang được áp dụng tại Champions League – sẽ trở thành nền tảng của hệ thống mới. Đây không phải giải đấu vòng tròn tính điểm hoàn toàn, bởi các đội không gặp tất cả đối thủ. Thay vào đó, họ cùng đứng trong một bảng thứ bậc chung và thi đấu với những đối thủ được xác định dựa trên nhóm hạt giống.

Theo kế hoạch, 36 đội tuyển hàng đầu châu Âu sẽ tạo thành một bảng đấu chung. Mỗi đội đá 6 trận, gồm ba trận sân nhà và ba trận sân khách, gặp các đối thủ thuộc nhiều cấp độ khác nhau từ ba nhóm hạt giống.

Cách tổ chức này gần giống vòng phân hạng (league phase) của Champions League. Kết quả từng trận tác động trực tiếp đến thứ bậc trên bảng chung, trong khi chênh lệch điểm và hiệu số nhỏ có thể khiến một đội tăng hoặc giảm nhiều vị trí.

Lượt trận cuối sẽ diễn ra đồng loạt, qua đó tạo thêm kịch tính khi nhiều đội cùng cạnh tranh suất đi tiếp hoặc vé dự giải lớn. Đây là một trong những yếu tố giúp thể thức mới của Champions League thu hút khán giả và đạt hiệu quả cao về truyền hình.

UEFA cho rằng vòng loại đội tuyển hiện nay thiếu sức hấp dẫn. Chênh lệch trình độ lớn khiến nhiều bảng đấu sớm mất tính cạnh tranh, còn số trận đáng chú ý không đủ đáp ứng nhu cầu của các đài truyền hình – những đơn vị chi trả phần lớn tiền bản quyền.

Thể thức mới có thể giúp các đội mạnh gặp nhau thường xuyên hơn, đồng thời hạn chế các trận đấu có cách biệt quá lớn. Mỗi lượt trận cũng tác động đến toàn bộ bảng thứ bậc, thay vì chỉ ảnh hưởng tới một bảng gồm 5 hoặc 6 đội như hiện tại.

Tuy nhiên, kế hoạch này cũng đặt ra câu hỏi về cơ hội của các nền bóng đá nhỏ. Nếu 36 đội hàng đầu được tập trung vào một bảng đấu riêng, UEFA sẽ cần xây dựng cơ chế lên, xuống hạng hoặc vòng play-off để các đội ở cấp thấp hơn còn cơ hội giành vé dự Euro và World Cup.

Cuộc cải tổ diễn ra trong bối cảnh UEFA và FIFA cạnh tranh ảnh hưởng ngày càng quyết liệt, trong khi hai tổ chức đều chuẩn bị bước vào các kỳ bầu cử năm 2027. Việc nhân rộng mô hình thành công về chuyên môn và thương mại được xem là cách UEFA củng cố vị thế.

Champions League hiện là nguồn thu quan trọng của UEFA. “Với kế hoạch mới, cơ quan này muốn tạo thêm một phiên bản tương tự dành cho các đội tuyển quốc gia – một Champions League khác’ của bóng đá châu Âu”, báo Tây Ban Nha AS bình luận.

Tại cuộc họp ở Thessaloniki, UEFA cũng sẽ công bố địa điểm tổ chức một số trận chung kết cấp CLB trong tương lai. Theo AS, sân Camp Nou của Barca sẽ được trao quyền đăng cai chung kết Champions League 2028-2029.

Vy Anh tổng hợp