Hành vi của Võ Thị Thanh Mai được Cơ quan điều tra VKSND Tối cao nêu trong kết luận điều tra vụ án xảy ra tại Viện Pháp y tâm thần Trung ương Biên Hòa, đề nghị truy tố 33 bị can.

Trong 8 người bị cáo buộc tội Nhận hối lộ và Lợi dụng chức vụ, quyền hạn trong thi hành công vụ có các cựu lãnh đạo Viện Pháp y tâm thần Trung ương Biên Hòa gồm: ông Lê Văn Hùng và Bùi Thế Hùng (cùng là Viện trưởng), Nguyễn Thành Công và Nguyễn Hữu Tý (cùng là Viện phó). Ngoài ra, 7 bị can khác bị đề nghị truy tố về tội Đưa hối lộ.

Theo kết luận điều tra, người nhà của các bị can, bị cáo (trong các vụ án khác, trong đó có Võ Thị Thanh Mai) đã tìm cách tiếp cận hoặc thông qua môi giới, đưa từ 20 triệu đồng đến 700 triệu đồng cho lãnh đạo, bác sĩ, điều dưỡng thuộc Hội đồng giám định tâm thần. Mục đích là mua kết luận giám định tại Viện Pháp y tâm thần Trung ương Biên Hòa để chạy tội hoặc giảm tội.

Cụ thể, trong vụ án Alibaba, Thanh Mai bị xác định là đồng phạm giúp sức tích cực cho chồng lừa hơn 4.500 khách hàng, chiếm đoạt hơn 2.466 tỷ đồng. Ngoài ra, Mai và em chồng còn thực hiện hành vi Rửa tiền khi trực tiếp hoặc gián tiếp biết nguồn gốc số tiền gần 13 tỷ đồng công ty đang gửi tiết kiệm tại ngân hàng là do phạm tội mà có, nhưng khi biết Luyện bị bắt đã tìm cách rút ra, chuyển khỏi tài khoản công ty.

Mai không bị bệnh nhưng để được hưởng tình tiết giảm nhẹ khi tòa xét xử đã đưa 80 triệu đồng “chạy” bệnh án tâm thần. Bà này liên hệ Nguyễn Thị Kiều Mộng Loan nhờ làm hồ sơ bệnh án tâm thần. Sau đó, Loan đã đưa 70 triệu đồng cho Cao Trí Trung (người đang điều trị bắt buộc tại Viện Pháp y tâm thần Trung ương Biên Hòa) để giúp Mai liên hệ làm hồ sơ bệnh án.

Lúc này, Trung liên hệ và đưa cho Võ Đức Dương (điều dưỡng của Viện Pháp y tâm thần Trung ương Biên Hòa) 70 triệu đồng nhờ làm hồ sơ bệnh án cho Mai. Khi nhận được tiền, Dương đã đưa cho bác sĩ Nguyễn Thành Quang 50 triệu đồng để làm hồ sơ cho Mai nhập viện điều trị để có hồ sơ bệnh án.

Tại phiên xử phúc thẩm ngày 19/5/2023, TAND Cấp cao tại TPHCM tuyên Mai 23 năm tù với hai tội danh Lừa đảo chiếm đoạt tài sản và Rửa tiền. Mức án này được giảm 7 năm so với bản án sơ thẩm, song lý do Mai được giảm nhẹ hình phạt là đã nhận ra hành vi sai phạm và khắc phục hậu quả 12 tỷ đồng.

Lãnh đạo Viện pháp y tâm thần nhận hối lộ trong thời gian dài

Cơ quan điều tra VKSND Tối cao xác định 23 Hội đồng giám định của Viện Pháp y tâm thần Trung ương Biên Hòa đã thực hiện 23 bản kết luận sai sự thật về tình trạng bệnh lý tâm thần đối với 22 người trong những vụ án hình sự tại các tỉnh phía Nam. Ngoài ra, các bị can đã nhận tiền làm giả 3 hồ sơ bệnh án tâm thần sai sự thật để nhận tiền.

Các kết luận giám định tâm thần cho người phạm tội có nội dung: “Người có bệnh mất khả năng nhận thức hoặc bị hạn chế khả năng nhận thức, hạn chế khả năng điều khiển hành vi của mình trong thời điểm gây án”. Từ đó, các bị can, bị cáo được cơ quan tố tụng đưa đi điều trị bắt buộc, trừ vào thời gian chấp hành án, được tạm đình chỉ giải quyết vụ án, hoặc được giảm án.

Theo VKSND Tối cao, bị can Bùi Thế Hùng (Viện trưởng từ 2015 đến 4/2022) đã tham gia 20 Hội đồng giám định với vai trò chủ trì và đưa ra kết luận không đúng tình trạng bệnh, để nhận hối lộ gần 1,5 tỷ đồng.

Bị can Lê Văn Hùng (Viện trưởng từ 5/2022 đến 5/2024) đã tham gia 16 Hội đồng giám định đưa ra kết luận không đúng tình trạng bệnh để nhận gần 1,7 tỷ đồng… Các bị can khác nhận số tiền hối lộ từ vài chục triệu đồng đến hàng trăm triệu đồng.

Viện Pháp y Tâm thần Trung ương Biên Hòa là đơn vị sự nghiệp y tế công lập trực thuộc Bộ Y tế, được thành lập năm 2015 trên cơ sở nâng cấp Phân viện phía Nam thuộc Viện Pháp y tâm thần Trung ương. Viện có chức năng thực hiện giám định pháp y tâm thần; quản lý, điều trị người rối loạn tâm thần theo quyết định áp dụng biện pháp bắt buộc chữa bệnh của các cơ quan tố tụng.

Phước Tuấn