Gần 27 triệu học sinh, sinh viên bước vào năm học mới

Thầy trò cả nước dự khai giảng trực tuyến kết hợp trực tiếp, bắt đầu năm học mới trong bối cảnh ngành giáo dục quyết tâm “Đổi mới tư duy – Chuyển biến mạnh mẽ – Kết quả thực chất”, sáng 5/9.

Lễ khai giảng chung trong cả nước diễn ra đồng loạt lúc 7h30.

Ở điểm cầu trung tâm đặt tại trường Phổ thông nội trú Tiểu học và THCS Mường Khương, tỉnh Lào Cai, Thủ tướng Lê Minh Hưng dự và thực hiện nghi thức khai giảng.

Sau lễ chào cờ, Bộ trưởng Giáo dục và Đào tạo Hoàng Minh Sơn đọc thư của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm nhân dịp năm học mới.

Người đứng đầu Đảng và Nhà nước ghi nhận những nỗ lực mà học sinh, sinh viên, giáo viên đã đạt được năm học vừa qua. Sau một năm thực hiện Nghị quyết 71 của Bộ Chính trị về đột phá phát triển giáo dục và đào tạo, nhiều chủ trương đã được thể chế hóa và từng bước đi vào cuộc sống, như Luật Nhà giáo, các chính sách về học phí, sách giáo khoa, chế độ với nhà giáo…

Trong năm học 2026-2027, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước yêu cầu ngành Giáo dục tạo chuyển biến thực chất về chất lượng dạy và học, công bằng trong tiếp cận giáo dục, năng lực của người học và niềm tin của xã hội. Trường học cần là nơi tôn trọng, lắng nghe học sinh, hỗ trợ khi các em gặp khó khăn. Thành tích phải gắn liền với tiến bộ thực chất của từng học sinh, sự trung thực trong dạy, học và niềm vui đến trường.

Ông đề nghị ngành đổi mới tư duy, phương thức quản trị, trao quyền gắn với trách nhiệm giải trình, giảm áp lực hành chính, chăm lo đời sống nhà giáo để thầy cô dành tâm sức cho chuyên môn và học trò. Cùng đó, việc kiểm tra, đánh giá phải đặt học sinh ở trung tâm, khắc phục bệnh thành tích, tâm lý chạy theo điểm số và thi cử nặng nề.

Tổng Bí thư, Chủ tịch nước nhắn nhủ học sinh, sinh viên rằng kiến thức có thể bị cũ khi thế giới thay đổi từng ngày, nhưng tinh thần ham học, bản lĩnh, khả năng sáng tạo, lòng trung thực và nghị lực vươn lên luôn có giá trị.

“Tôi mong các cháu nuôi dưỡng ước mơ, bền bỉ học tập, làm chủ công nghệ, biết đứng dậy sau thất bại và đem tài năng của mình phụng sự Nhân dân, đất nước”, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước viết.

Toàn văn thư gửi ngành Giáo dục của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước

Phát biểu tiếp nối, Thủ tướng Lê Minh Hưng đánh giá năm học 2026-2027 có ý nghĩa đặc biệt quan trọng. Ông nhấn mạnh đất nước đang bước vào một giai đoạn phát triển mới với khát vọng lớn về một Việt Nam phát triển, hùng cường, thịnh vượng. Ngành giáo dục phải đi trước một bước, thực sự trở thành nền tảng và động lực then chốt.

“Điều đó đòi hỏi phải chuyển mạnh từ tư duy dạy những gì mình có sang dạy những gì người học và đất nước cần; từ truyền thụ kiến thức đơn thuần sang phát triển toàn diện phẩm chất, năng lực; từ coi trọng điểm số sang đánh giá sự tiến bộ thực chất của từng học sinh”, ông nói.

Thủ tướng một lần nữa yêu cầu kiên quyết khắc phục bệnh thành tích, giảm áp lực không cần thiết; chú trọng phát hiện, bồi dưỡng và phát huy tối đa tiềm năng, sở trường của học sinh, đặc biệt quan tâm chăm sóc, dạy dỗ các cháu khuyết tật và có hoàn cảnh đặc biệt khó khăn.

Người đứng đầu Chính phủ căn dặn học sinh học cách tư duy độc lập, biết phân biệt đúng – sai, biết yêu thương, chia sẻ; học cách làm việc nhóm, làm chủ công nghệ chứ không để công nghệ điều chỉnh mình; học cách nỗ lực phấn đấu và hoàn thiện bản thân mỗi ngày.

“Hãy giữ trái tim trong sáng, khát vọng vươn lên và tình yêu quê hương, đất nước – để trở thành những công dân toàn cầu nhưng trước hết phải là những công dân Việt Nam giàu lòng yêu nước, có trách nhiệm với gia đình và xã hội”, ông nói.

Toàn văn phát biểu của Thủ tướng

Khánh thành trường nội trú liên cấp ở biên giới

Lúc 8h27, Thủ tướng Lê Minh Hưng cắt băng khánh thành 100 trường nội trú ở biên giới đất liền.

Trường Phổ thông nội trú Mường Khương – điểm cầu chính của lễ khai giảng, rộng gần 5 ha, có khu phòng học, phòng chức năng, khu nội trú, nhà đa năng, sân thể thao (bóng đá, bóng rổ, đường chạy), với tổng mức đầu tư 255 tỷ đồng.

Hiệu trưởng Mông Thị Duyên cho biết 980 học sinh đều là người dân tộc thiểu số. Mỗi em được phát một bộ sách giáo khoa cùng đồ dùng học tập. Bếp ăn đã hoạt động ngay hôm tựu trường (28/8) với ba bữa mỗi ngày.

“Nhiều phụ huynh còn nói chưa bao giờ thấy trường đẹp thế này. Họ yên tâm gửi gắm con em cho nhà trường để đi làm ăn xa”, cô nói.

Tại trường Phổ thông nội trú tiểu học, THCS Giang Thành, tỉnh An Giang, giáo viên, học sinh hân hoan, hô to hai chữ “quyết tâm” để khởi đầu năm học mới.

“Trường mới rộng rãi và em thấy tự hào khi được học tập tại đây”, một nữ sinh nói. Một em khác cho biết điều thích thú nhất là các phòng học khang trang, trang thiết bị đầy đủ, được ăn ngủ tại trường mà không phải đi về hàng ngày.

Thầy Bùi Văn Nữa, giáo viên của trường, nhìn nhận ngôi trường mới sẽ giúp học sinh an tâm học tập, giúp giảm tỷ lệ bỏ học.

Ở Gia Lai, gần 800 học sinh trường Phổ thông nội trú tiểu học và THCS xã la Púch, cũng đón lễ khai giảng ý nghĩa nhất từ trước đến nay.

Trong tiếng cồng chiêng, chị Siu Thảo, phụ huynh, bày tỏ phấn khởi vì thấy các con được ăn học, ngủ nghỉ, vui chơi trong môi trường an toàn. Thầy Phan Thành Tiến, Hiệu trưởng, cũng nhìn nhận phía sau mỗi lớp học khang trang là sự gửi gắm niềm tin của người dân, sự kỳ vọng lớn lao của Đảng, Nhà nước.

“Chúng tôi sẽ cố gắng chăm lo cho việc học tập của con em người đồng bào dân tộc thiểu số, khai thác hiệu quả cơ sở vật chất đầu tư để nâng cao chất lượng”, ông nói.

Từ năm 2018 đến nay, việc sắp xếp các điểm trường được đẩy mạnh trên cả nước. Tuy nhiên, đây vẫn là việc khó với ngành giáo dục bởi với học sinh vùng sâu, vùng xa, việc đi lại vẫn là hành trình đầy thử thách.

Tháng 7/2025, Bộ Chính trị chủ trương xây dựng trường học nội trú tại 248 xã biên giới đất liền, coi đây là nhiệm vụ trọng tâm trong phát triển kinh tế – xã hội và thực hiện chính sách dân tộc. Chủ trương này nhằm nâng cao dân trí, chất lượng nguồn nhân lực, tạo nguồn cán bộ là người dân tộc, nâng cao đời sống vật chất, tinh thần cho đồng bào vùng biên giới, đồng thời góp phần củng cố quốc phòng, an ninh.

Sau lễ khánh thành, đồng loạt 100 trường Phổ thông nội trú liên cấp tại các xã biên giới đất liền, hiệu trưởng các trường học trên cả nước đánh trống khai giảng năm học mới.

Tổng Bí thư, Chủ tịch nước tặng mỗi trường nội trú 20 quả bóng đá để học sinh vui chơi sau những giờ học trên lớp. Thủ tướng Lê Minh Hưng trao tặng sách giáo khoa và sách tham khảo cho thầy trò trường Mường Khương.

Rộn ràng khai giảng khắp cả nước

Từ gần 6h, trong tiết trời mát mẻ – khoảng 27 độ, nhiều học sinh đã có mặt tại trường Tiểu học – THCS Tân Định, phường Tân Định, TP HCM. Trường này hình thành từ Tiểu học Tân Định, Đuốc Sống và THCS Văn Lang, với hơn 1.500 học sinh. Đây là một trong hơn 1.480 trường công lập của thành phố sau sắp xếp, giảm 702 đầu mối so với trước.

Lễ khai giảng diễn ra đồng thời tại trụ sở chính và các phân hiệu. Lúc 6h30, trường tổ chức treo bảng tên mới. Thầy hiệu trưởng Trần Ngọc Lâm đánh giá mô hình liên cấp sẽ giúp tận dụng cơ sở vật chất, thuận lợi về luân chuyển giáo viên và nâng cao chất lượng giảng dạy.

Ở phường An Phú, hàng trăm học sinh THCS Nguyễn Văn Trỗi, cũng được bố mẹ đưa đến trường sớm. Chương trình khai giảng từ 7h với video sôi động, giới thiệu về thầy cô, hoạt động nhà trường và 32 lớp 6. Ngoài màn hình chính ở sân khấu, trường bố trí 4 tivi ở các góc sân để học sinh theo dõi.

“Lần đầu khai giảng ở trường mới nên có chút lạ lẫm, khác nhiều với trường tiểu học cũ. Phần giới thiệu các lớp 6 với lời chúc cho từng lớp rất ý nghĩa”, Nguyễn Ngọc Như Ý, lớp 6A5, nói, cho biết háo hức chờ phần văn nghệ và trò chơi dân gian.

Với 112 lớp và khoảng 5.200 học sinh, THCS Nguyễn Văn Trỗi là trường học đông nhất ở TP HCM, cũng thuộc diện lớn nhất cả nước. Đây là địa bàn tiếp giáp với các khu công nghiệp. Học sinh chủ yếu là con công nhân, người lao động, đều tăng hàng năm nên trường luôn trong tình trạng quá tải.

Thầy Nguyễn Trung Toàn, Hiệu trưởng, cho hay vì thế chỉ tổ chức dạy học 1 buổi/ngày. Thầy và trò đặt mục tiêu “khiêm tốn” là đảm bảo đủ, đúng chương trình, từng bước nâng chất lượng.

TP HCM hiện là siêu đô thị giáo dục của cả nước với 2,6 triệu học sinh, tăng hơn 96.000 so với năm ngoái. Dù đã bổ sung hơn 1.000 phòng học mới, thành phố vẫn đối mặt với tình trạng thiếu trường lớp cục bộ, đặc biệt khu vực Bình Dương cũ.

Còn ở Hà Nội, với hơn 2,3 triệu học sinh, từ 6h, đường phố đông đúc hơn thường lệ. Đa số trường yêu cầu học sinh có mặt lúc 6h30 để kịp tổ chức phần lễ trước khi tiếp sóng chương trình chung.

Lễ khai giảng tại trường THPT Việt Đức mở màn bằng các tiết mục văn nghệ do học sinh thể hiện. Tiếp đó, 900 học sinh lớp 10 xếp hàng theo lớp, tay vẫy cờ, đi từ cổng trường vào bên trong. Khi đi qua sân khấu chính, giáo viên chủ nhiệm sẽ nhận hoa từ ban giám hiệu, như lời chúc cho một năm học rực rỡ.

Lê Minh Nguyên, lớp 10A1, nói hào hứng trước lễ khai giảng đầu tiên của ba năm THPT, đồng thời tự hào vì là lứa học sinh đầu tiên trải nghiệm không gian mới sau khi trường được sửa chữa, xây dựng.

Nguyên cho biết chọn tổ hợp bốn môn tự nhiên, gồm Lý, Hóa, Sinh, Tin học. Nam sinh hy vọng trải qua một năm học với nhiều cơ hội phát triển, học hỏi.

Ở Đặc khu Trường Sa, tỉnh Khánh Hòa với 4 trường tiểu học, cờ Tổ quốc, băng rôn, khẩu hiệu được trang trí trang trọng. Học sinh trong đồng phục tươm tất, mang theo sách vở, đồ dùng học tập háo hức đến trường.

Sau buổi lễ trực tuyến cùng cả nước, các nhà trường triển khai nhiệm vụ trọng tâm năm học cùng nhiều tiết mục văn nghệ của thầy cô, học sinh, chiến sĩ.

Nguyễn Phạm Ngọc Trinh, học sinh lớp 3, trường Tiểu học Trường Sa, nói hào hứng khi dự lễ khai giảng. Em tự hứa chăm ngoan, học giỏi, đoàn kết với các bạn và nghe lời thầy cô, bố mẹ.

“Em rất tự hào khi được học tập trên đảo Trường Sa”, Trinh nói.

Thượng tá Trần Huy Phụng, Chính trị viên đảo Trường Sa, cho biết trước ngày khai giảng đã phối hợp nhà trường và công chức đặc khu tiếp nhận trang thiết bị, đồ dùng học tập, vật chất từ đất liền gửi ra. Ngoài ra, cán bộ, chiến sĩ cùng giáo viên, phụ huynh sửa chữa, sơn mới phòng học, chỉnh trang khuôn viên, dọn vệ sinh, cấp phát sách…

“Chăm lo cho sự nghiệp giáo dục, tạo điều kiện tốt nhất để các cháu học tập, rèn luyện là trách nhiệm và tình cảm của những người lính nơi đảo xa”, Thượng tá Phụng chia sẻ.

Khi núi rừng còn phủ trong sương, không khí ở độ cao hơn 1.000 m se lạnh nhưng sân trường Phổ thông Dân tộc bán trú Tiểu học – THCS Ngọc Linh (thôn Long Linh, xã Trà Linh, Đà Nẵng) đã rộn tiếng bước chân và tiếng gọi nhau của học sinh.

Đây là lễ khai giảng đầu tiên của trường sau sáp nhập, với một điểm chính, hai phân hiệu và hai điểm trường lẻ. Hiệu trưởng Nguyễn Trần Vỹ – người “bám bản” gần 26 năm, cho hay 99% trong gần 990 học sinh thuộc dân tộc thiểu số, chủ yếu là người Xơ Đăng.

“Quy mô lớp và học sinh đông hơn nên công tác chuẩn bị ở nhiều điểm trường vất vả hơn. Các điểm đều cần sự phối hợp nhịp nhàng để buổi lễ diễn ra đồng bộ, ấm cúng”, thầy Vỹ nói.

Hai ngày trước, học sinh bán trú đến trường nhận phòng, làm quen nếp sinh hoạt tập thể. Riêng khối lớp 1 đã có hai tuần học tăng cường tiếng Việt trong tháng 8. Dịp nghỉ lễ Quốc khánh 2/9 vừa qua, giáo viên tiếp tục chia nhau đến tận các thôn vận động học sinh ra lớp, nên sáng nay 98% học sinh có mặt.

“Chiều chủ nhật hoặc sáng thứ hai tuần tới, các em sẽ lại băng rừng, vượt rẫy ra trường để chính thức bắt đầu tuần học đầu tiên”, thầy Vỹ chia sẻ.

Hầu hết trường đại học, cao đẳng cũng tổ chức khai giảng cùng cả nước và chào đón tân sinh viên trong sáng nay.

Tại Học viện Công nghệ Bưu chính Viễn thông (PTIT), Bộ trưởng Bộ Khoa học và Công nghệ Vũ Hải Quân trao quà, tuyên dương các sinh viên có thành tích xuất sắc và tân sinh viên đạt kết quả xét tuyển cao.

Bộ trưởng cũng chứng kiến Lễ trao Biên bản ghi nhớ hợp tác giữa Học viện và các đối tác, mở rộng kết nối trong đào tạo, nghiên cứu và phát triển nguồn nhân lực.

PTIT là một trong những cơ sở giáo dục đại học trọng điểm quốc gia về kỹ thuật và công nghệ, được định hướng phát triển thành trung tâm đào tạo nhân lực chất lượng cao cho chuyển đổi số và đổi mới sáng tạo quốc gia.

Năm nay, trường gần 8.000 sinh viên, học phí từ 35,9 đến 67,2 triệu đồng.

Năm học 2026-2027 có chủ đề: Đổi mới tư duy – Chuyển biến mạnh mẽ – Kết quả thực chất. Cả nước có gần 27 triệu học sinh, sinh viên.

Lễ khai giảng diễn ra sau cuộc sắp xếp mạng lưới trường công quy mô nhất trong gần 50 năm qua, cơ bản hoàn thành hôm 30/8. Toàn quốc cắt giảm khoảng 1/2 đầu mối ở phổ thông, còn chừng 18.500 trường. Hơn 32.600 hiệu trưởng, hiệu phó và 11.000 nhân viên thuộc diện điều chuyển, bố trí lại công việc.

Việc tinh gọn đầu mối nhằm chuyển mạnh từ tư duy “quản lý giáo dục” sang “quản trị phát triển giáo dục”; tối ưu nguồn lực, giảm biên chế quản lý để tăng giáo viên đứng lớp; nâng cao chất lượng và không gây xáo trộn với học sinh, phụ huynh. Nhiều “siêu trường” được hình thành, gồm một trường chính kèm 2-7 phân hiệu, cơ sở.

Điểm mới nữa là cả nước dùng chung sách “Kết nối tri thức với cuộc sống”, sau 5 năm dùng nhiều bộ. Điều này được kỳ vọng giảm những khác biệt, tạo thuận lợi hơn cho học sinh, giảm chi phí và tăng khả năng sử dụng chung học liệu.

Trong các nhiệm vụ trọng tâm của năm học mới, một thông điệp được ngành giáo dục nhấn mạnh là xây dựng hệ thống học thật, thi thật, nhân tài thật và giá trị thật, khắc phục “bệnh thành tích” trong dạy và học. Cùng đó, hội thi, phong trào mang tính hình thức được cắt giảm để thầy cô có thêm thời gian nghiên cứu, xây dựng bài giảng, chăm sóc và nâng đỡ từng học sinh.

Nhiều thách thức khác là khắc phục tình trạng thừa – thiếu giáo viên cục bộ; đưa tiếng Anh thành ngôn ngữ thứ hai trong trường học; sắp xếp mạng lưới đại học, cao đẳng, nghề nghiệp; triển khai các chiến lược đào tạo nhân lực chất lượng cao, nhất là với khoa học cơ bản, công nghệ lõi, công nghệ chiến lược, đổi mới sáng tạo…

Nhóm phóng viên