Theo dữ liệu của Hội nghiên cứu thị trường liên ngân hàng Việt Nam (Vira), lãi suất chào bình quân liên ngân hàng tiền đồng ngày 3/2 tăng mạnh từ 2 điểm % đến 7,9 điểm % ở hầu hết kỳ hạn từ một tháng trở xuống.

Cụ thể, lãi suất vay mượn qua đêm – kỳ hạn chủ chốt chiếm phần lớn giao dịch – lên 17%; kỳ hạn 1 tuần lên 15%, kỳ hạn 2 tuần 6,4% và kỳ hạn 1 tháng lên 9,5%.

Đồng thời, lãi suất chào bình quân liên ngân hàng USD tăng nhẹ 0,01-0,04% ở tất cả kỳ hạn. Lãi suất kỳ hạn qua đêm đến một tháng dao động từ 3,6% đến 3,8%.

Trên kênh cho vay cầm cố giấy tờ có giá (OMO), phiên 3/2, Ngân hàng Nhà nước chào thầu 60.000 tỷ đồng kỳ hạn 7 ngày, 37.000 tỷ đồng ở kỳ hạn 28 ngày và 21.000 tỷ đồng ở kỳ hạn 56 ngày, lãi suất đều ở mức 4,5%. Tổng cộng, Ngân hàng Nhà nước chào thầu 118.000 đồng trên kênh cho vay cầm cố giấy tờ có giá.

Tổng cộng, có hơn 80.900 tỷ đồng trúng thầu, gồm kỳ hạn 7 ngày, 28 ngày và kỳ hạn 56 ngày. Ngân hàng Nhà nước không chào thầu tín phiếu.

Như vậy, trong phiên giao dịch hôm qua, Ngân hàng Nhà nước bơm ròng hơn 65.000 tỷ đồng ra thị trường. Tổng khối lượng lưu hành trên kênh cầm cố tăng mạnh lên hơn 441.200 tỷ đồng, cao nhất từ trước đến nay.

Nói với VnExpress, ông Nguyễn Hoàn Niên, chuyên gia phân tích tại Chứng khoán Shinhan cho biết, mức lãi suất 17% là mức cao nhất trong chục năm trở lại đây. Mức này từng xuất hiện vào cuối năm 2010-2011, giai đoạn thị trường có những diễn biến khá tiêu cực.

Tuy nhiên, theo ông, số liệu mới nhất cho thấy lãi suất qua đêm hiện giảm xuống mức 9,5-10%%, cho thấy lãi suất đột biến 17% có thể chỉ mang tính chất nhất thời. Diễn biến này buộc Ngân hàng Nhà nước phải liên tục bơm tiền với số lượng lớn. Dù cần theo dõi thêm, dự báo nhiều khả năng lãi suất liên ngân hàng sẽ thiết lập mặt bằng cao hơn, kéo dài ít nhất đến hết quý I năm nay.

Theo chuyên gia, có nhiều yếu tố cộng hưởng gây ra tình trạng này. Cuối tháng 1 là thời điểm các doanh nghiệp tạm nộp thuế thu nhập doanh nghiệp quý. Khi tiền được nộp vào kho bạc, cần có thời gian để kho bạc phân bổ ngược lại dòng tiền này vào hệ thống ngân hàng. Đồng thời, dịp Tết, doanh nghiệp cũng cần tiền để chi trả thưởng Tết và các khoản tất niên cho nhân viên, do đó, ngân hàng cần phải bổ sung thanh khoản, chấp nhận đi vay lãi suất cao giai đoạn cao điểm.

Lãi suất liên ngân hàng là lãi suất vay vốn của các ngân hàng với nhau thông qua thị trường liên ngân hàng khi các nhà băng thiếu lượng tiền dự trữ tại Ngân hàng Nhà nước (mỗi ngân hàng đều phải duy trì một tỷ lệ tiền dự trữ bắt buộc theo quy định). Mức lãi suất này duy trì ở ngưỡng cao phản ánh thanh khoản của hệ thống khá hạn chế, điều này có thể gây áp lực lên lãi suất tiết kiệm và cho vay tại thị trường của người dân, doanh nghiệp.

Quỳnh Trang