Lãnh đạo phe Cộng hòa tại Hạ viện Mỹ Tom Emmer và Richard Hudson, chủ tịch ủy ban phụ trách bầu cử tại Hạ viện Mỹ của đảng Cộng hòa (NRCC), ngày 6/1 thông báo hạ nghị sĩ Doug LaMalfa đã qua đời. Một số nhà lập pháp giấu tên cho biết ông bị phình động mạch, sau đó lên cơn đau tim khi được đưa vào phòng phẫu thuật.

Cái chết của ông LaMalfa khiến số ghế mà đảng Cộng hòa giữ tại Hạ viện Mỹ giảm xuống còn 218, trong khi đảng Dân chủ giữ 213 ghế. Điều này khiến phe Cộng hòa duy trì lợi thế mong manh tại Hạ viện Mỹ đối với các chương trình lập pháp, khi chỉ có thể để mất tối đa hai phiếu bầu cho các dự luật mà họ đề ra.

Tin tức về cái chết của ông LaMalfa được công bố vài phút trước khi Tổng thống Mỹ Donald Trump phát biểu trước các nghị sĩ đảng Cộng hòa trong cuộc họp kín ở Trung tâm Kennedy, thủ đô Washington.

“Tôi thật sự rất buồn trước sự ra đi của ông LaMalfa và đã nghĩ đến việc không phát biểu để tưởng nhớ ông ấy”, Tổng thống Trump nói. “Tuy nhiên, tôi quyết định phát biểu để tưởng nhớ bởi ông ấy sẽ muốn như vậy”.

Ông LaMalfa đại diện cho khu vực bầu cử số 1 nằm ở phía bắc bang California, giáp với bang Oregon. Ông LaMalfa đã lên kế hoạch tái tranh cử trong bầu cử giữa kỳ vào tháng 11 năm nay, dù khu vực mà ông đại diện đã thay đổi đáng kể sau cuộc trưng cầu dân ý tháng 11/2025 theo đề xuất của đảng Dân chủ, khiến ông cùng 4 nghị sĩ Cộng hòa khác khó tái đắc cử hơn.

Ông LaMalfa từng làm việc trong cơ quan lập pháp bang California. Trước khi qua đời, ông là thành viên các ủy ban nông nghiệp, tài nguyên thiên nhiên, giao thông vận tải và hạ tầng của Hạ viện Mỹ.

Theo luật của bang California, Thống đốc Gavin Newsom sẽ phải ban hành tuyên bố ấn định ngày bầu cử đặc biệt trong 14 ngày sau khi ghế của ông LaMalfa bị bỏ trống. Cuộc bầu cử sơ bộ thường được lên lịch 10 tuần sau thông báo để các ứng viên nộp hồ sơ và vận động tranh cử. Nếu không có ứng viên nào giành đa số phiếu trong bầu cử sơ bộ, hai người dẫn đầu sẽ bươc vào vòng bỏ phiếu phụ thường được tổ chức sau đó 10 tuần. Toàn bộ quá trình trên dự kiến mất 4-5 tháng. Trong thời gian này, khu vực bầu cử số 1 của bang California sẽ không có người đại diện với quyền bỏ phiếu tại Hạ viện Mỹ.

Nguyễn Tiến (Theo AP, AFP, Guardian)