Ngoại trưởng Trung Quốc Vương Nghị hôm nay cho rằng một lãnh đạo Nhật Bản đương nhiệm công khai phát biểu về khả năng can thiệp quân sự trong vấn đề Đài Loan là điều “gây sốc, phát đi tín hiệu sai lầm và vượt qua lằn ranh đỏ không được chạm tới”.

“Trung Quốc phải kiên quyết đáp trả, không chỉ để bảo vệ chủ quyền và toàn vẹn lãnh thổ, mà còn cả những thành tựu đạt được một cách khó khăn sau chiến tranh, vốn phải đánh đổi bằng máu và sự hy sinh”, Ngoại trưởng Trung Quốc cho hay.

Giới chức Nhật Bản chưa phản hồi về phát biểu trên.

Ngoại trưởng Vương Nghị là quan chức Trung Quốc cấp cao nhất bình luận công khai về phát biểu của Thủ tướng Nhật Bản Sanae Takaichi hôm 7/11. Bà Takaichi khi đó cảnh báo Nhật Bản có thể sẽ tiến hành động thái quân sự trong trường hợp đảo Đài Loan bị tấn công.

Trung Quốc phản ứng gay gắt trước tuyên bố trên và triệu đại sứ Nhật Bản để bày tỏ phản đối. Bắc Kinh cũng khuyến cáo người dân tránh tới Nhật Bản, đề nghị sinh viên cân nhắc việc học tại đây, viện dẫn những rủi ro về an toàn.

Trong thư gửi Tổng thư ký Liên Hợp Quốc Antonio Guterres hôm 21/11, Trung Quốc cáo buộc Nhật Bản vi phạm luật pháp quốc tế khi “đe dọa can thiệp vũ trang với đảo Đài Loan”, cảnh báo Bắc Kinh sẵn sàng thực thi quyền tự vệ.

Đáp lại, Bộ Ngoại giao Nhật Bản cho rằng tuyên bố từ Trung Quốc là “hoàn toàn không thể chấp nhận”, khẳng định cam kết của Tokyo đối với hòa bình vẫn không thay đổi.

Đây được coi là khủng hoảng lớn nhất trong quan hệ song phương suốt nhiều năm qua.

Trung Quốc luôn xem đảo Đài Loan là một phần lãnh thổ không thể tách rời và sẵn sàng sử dụng mọi biện pháp để thống nhất hòn đảo. Lãnh đạo Trung Quốc nhiều lần khẳng định không loại trừ biện pháp sử dụng vũ lực, dù chủ trương chung vẫn là đối thoại và thống nhất trong hòa bình.

Giới lãnh đạo Nhật Bản trước đây thường tránh công khai nhắc đến đảo Đài Loan khi thảo luận về các kịch bản quân sự trong khu vực. Đây được coi là chính sách “mơ hồ chiến lược” của Nhật Bản, điều cũng được đồng minh Mỹ ủng hộ.

Phạm Giang (Theo Xinhua, Reuters)