Phó thủ tướng: Đại học phải giải quyết các bài toán của quốc gia

Các đại học cần phát hiện, đề xuất giải pháp cho những vẫn đề của quốc gia, mở đường cho những cách làm mới hiệu quả, theo Phó thủ tướng Lê Tiến Châu.

Thông điệp này được Phó thủ tướng nhấn mạnh tại hội nghị kết nối đối tác khu vực công của Đại học Kinh tế TP HCM (UEH), ngày 20/9. Theo ông, đất nước đặt niềm tin rất lớn vào trí tuệ của đội ngũ nhà khoa học và các trường đại học. Kinh nghiệm quốc tế cho thấy vai trò của đại học không dừng lại ở giáo dục đào tạo và phát triển tri thức, mà còn tham gia trực tiếp và giải quyết các vấn đề phát triển kinh tế – xã hội của quốc gia.

Phó thủ tướng cho rằng đây là cách để trường thực hiện trách nhiệm phụng sự đất nước. Chính phủ cam kết tiếp tục tháo gỡ các điểm nghẽn, nút thắt về tự chủ đại học, cơ chế tài chính cho khoa học công nghệ để các cơ sở đào tạo và nhà khoa học phát huy tiềm năng.

Ông yêu cầu Bộ Giáo dục và Đào tạo khẩn trương hoàn thiện đề án, thúc đẩy hiệu quả mô hình hợp tác nhà nước – nhà trường – doanh nghiệp. Đồng thời hoàn thiện cơ chế đánh giá hoạt động khoa học công nghệ trong trường đại học theo hướng đề cao sản phẩm, khả năng chuyển giao, mức độ ứng dụng, bên cạnh các tiêu chí học thuật.

Về phía Bộ Khoa học và Công nghệ, ông đề nghị phối hợp các bên liên quan để hình thành một quy trình thông suốt từ bài toán thực tiễn, nhiệm vụ khoa học, đến lựa chọn đơn vị thực hiện, bố trí nguồn lực, tổ chức nghiên cứu, tiếp nhận, ứng dụng và đánh giá kết quả.

“Bộ cần đổi mới cơ chế đặt hàng theo hướng xuất phát từ vấn đề thực tiễn hoặc sản phẩm cần đạt được,… tránh tình trạng nghiên cứu rồi bỏ, khóa lại, vứt luôn”, ông nói.

Từ nhiều mô hình hay, sáng kiến hỗ trợ cho bộ ngành, địa phương, Phó thủ tướng cũng đề nghị Đại học Kinh tế TP HCM lựa chọn một số vấn đề lớn có nhu cầu thực tiễn và địa chỉ ứng dụng rõ ràng để tập trung nghiên cứu, làm tới cùng.

Mỗi dự án phải xác định rõ vấn đề cần giải quyết, sản phẩm đầu ra, cơ quan sử dụng và hiệu quả dự kiến.

PGS. TS Bùi Quang Hùng, Giám đốc Đại học Kinh tế TP HCM, cho biết giai đoạn 2020-2025, trường mở rộng kết nối các ban ngành, địa phương để triển khai hoạt động tư vấn và phản biện chính sách, phát triển nguồn nhân lực, nghiên cứu chuyển đổi số, phát triển đô thị thông minh.

Kết quả UEH có 105 đề tài, dự án khoa học và đào tạo, bồi dưỡng hơn 15.000 học viên cho các đối tác khu vực công. Thời gian tới, trường hướng đến vai trò hạt nhân trong hệ sinh thái đổi mới sáng tạo đô thị, qua dự án “UEH UniverCity Innovation Hub”. Đây là chiến lược đưa những bài toán của địa phương, doanh nghiệp và cộng đồng vào đại học, trở thành đề bài cho đào tạo, nghiên cứu. Trong khi đó, tri thức từ đại học sẽ trở lại thực tiễn để tạo ra các ứng dụng và tác động.

UEH là một trong 13 đại học của Việt Nam, quy mô khoảng 36.000 người học. Theo bảng xếp hạng đại học châu Á 2026 của Times Higher Education, Đại học Kinh tế TP HCM xếp hạng 184, dẫn đầu ở Việt Nam.

Lệ Nguyễn