Quả trầu bà được ‘săn đón’ ở TP HCM từng bị cắt bỏ

Loại quả được khách TP HCM săn tìm từng bị nhiều nhà vườn cắt bỏ để cây lấy sức dưỡng lá.

Khoảng một tháng qua, quả trầu bà bất ngờ thành hiện tượng trên mạng xã hội khi hàng loạt video mukbang ghi lại cảnh bóc từng lớp vảy để thưởng thức phần thịt trắng bên trong, thu hút hàng triệu lượt xem. Sự tò mò của người dùng khiến loại quả vốn ít được biết đến nhanh chóng “cháy hàng” tại nhiều cửa hàng trái cây nhập khẩu và nhà vườn tại TP HCM.

Bà Nguyễn Thị Bé Ba, Phó giám đốc Xí nghiệp Thực vật, Thảo Cầm Viên Sài Gòn, cho biết loại quả đang gây chú ý được thu hoạch từ cây Monstera Deliciosa (còn gọi trầu bà lá xẻ Nam Mỹ), thuộc họ Ráy (Araceae). Cây này có nguồn gốc từ các khu rừng nhiệt đới ở miền nam Mexico và Trung Mỹ, hiện được trồng phổ biến trên thế giới làm cảnh nhờ những chiếc lá lớn xẻ sâu.

Quả Monstera có hình trụ, dài khoảng 15-30 cm, bề mặt phủ kín các mắt lục giác màu xanh như vảy. Sau khi kết trái, cây cần khoảng một năm để quả chín hoàn toàn.

Anh Phạm Đăng Sơn, chủ nhà vườn chuyên cung cấp trầu bà cho thị trường phía Nam, cho biết đa số trồng cây này làm cảnh. Để cây tập trung nuôi lá, nhiều nhà vườn thường cắt bỏ quả ngay từ khi còn non.

“Không ít người chơi Monstera nhiều năm nhưng chưa biết loài cây này có thể cho quả”, anh nói.

Theo Cơ quan Công viên Quốc gia Singapore (NParks), Monstera Deliciosa còn được gọi “fruit salad plant” (cây salad hoa quả) vì hương vị quả gợi đến nhiều loại trái cây nhiệt đới như dứa, chuối và mít. Chính hương vị khác lạ này khiến loại quả trở thành chủ đề được nhiều nhà sáng tạo nội dung trên thế giới trải nghiệm trong các video mukbang.

Tuy nhiên, các chuyên gia thực vật lưu ý đây không phải loại quả có thể ăn ngay sau khi hái. Điểm đặc biệt là quả không chín cùng lúc mà chín từ gốc lên ngọn. Khi đạt độ chín, các mắt vảy sẽ tự bong dần, để lộ phần thịt màu trắng kem bên dưới.

Người ăn chỉ nên sử dụng phần thịt nằm dưới những mắt đã tự tách, phần chưa bong cần tiếp tục để chín tự nhiên trong vài ngày tiếp theo. Quả chưa chín chứa nhiều tinh thể canxi oxalat dạng kim, có thể gây kích ứng niêm mạc miệng và cổ họng, tạo cảm giác bỏng rát, ngứa hoặc sưng khi nhai.

Các nghiên cứu về an toàn thực phẩm cũng khuyến cáo không nên bóc lớp vảy để ép quả chín nhanh. Dấu hiệu an toàn nhất là các mắt vảy tự bong khỏi bề mặt quả. Nếu ăn phần còn xanh, người dùng có thể bị rát miệng kéo dài nhiều giờ.

Anh Nguyễn Ngọc Quý, chủ cộng đồng chơi kiểng lá lớn ở Việt Nam, từng ăn quả này, xác nhận bị ngứa mồm dù hương vị lạ miệng, giống mãng cầu và thoảng hương chuối.

Theo tìm hiểu của anh, cây trầu bà được người Pháp đưa vào Việt Nam từ đầu thế kỷ 20, cùng nhiều loài môn cảnh và cây lá màu, chủ yếu trồng trong các biệt thự Pháp ở khu vực Tây Nguyên. Hiện vùng này vẫn còn nhiều cây trầu bà tuổi đời gần 100 năm.

Năm 2017, Monstera tạo ra “cơn sốt” trong cộng đồng chơi kiểng lá Việt Nam, giá một cây cỡ nhỏ khoảng 700.000 đồng. Hiện nay, giá giảm còn 400.000 đồng cho một cây cỡ trung – tương đương giá một quả trầu bà hiện được bán trên thị trường. Cây mất khoảng ba năm mới đạt độ trưởng thành để ra quả, thời gian nuôi quả đến khi chín mất khoảng một năm.

“Quá trình kéo dài và nguồn cung rất hạn chế, khiến loại quả này trở nên hiếm trên thị trường”, anh lý giải.

Hiện tại, cơn sốt quả trầu bà vẫn chưa có dấu hiệu hạ nhiệt ở TP HCM. Chị Bảo Chi, chủ doanh nghiệp kinh doanh trái cây có chi nhánh tại TP HCM và Đồng Nai, đã bán quả trầu bà khoảng hai năm nay nhưng hai tháng gần đây, lượng khách tìm mua tăng hơn 30%. Mỗi quả có giá 300.000-400.000 đồng, nguồn hàng chủ yếu được thu mua từ các nhà vườn ở Đà Lạt.

“Hiện sản lượng rất ít nên khách phải đặt trước. Có người chờ cả tuần mới nhận được hàng”, chị Chi nói.

Do nguồn cung hạn chế, trong khi giá bán tới vài trăm nghìn đồng mỗi quả và chưa rõ sức mua sau khi trào lưu hạ nhiệt, nhiều đơn vị kinh doanh chỉ nhập số lượng ít hoặc bán theo hình thức đặt trước.

Tuấn Anh