Bộ Quốc phòng Nhật Bản cho biết các tiêm kích hạm J-15 Trung Quốc xuất phát từ tàu sân bay Liêu Ninh đã hai lần bật radar hỏa lực, khóa mục tiêu vào chiến đấu cơ Nhật Bản ở phía đông nam đảo Okinawa hôm 6/12. Tàu sân bay Liêu Ninh cùng ba tàu khu trục khi đó đang di chuyển về phía nam nhóm đảo Okinawa của Nhật Bản.

“Những vụ bật radar hỏa lực như vậy là hành động nguy hiểm, vượt mức cần thiết đối với đảm bảo an toàn bay”, Thủ tướng Nhật Bản Sanae Takaichi cho hay, thêm rằng Tokyo đã gửi công hàm phản đối tới Bắc Kinh.

Bộ trưởng Quốc phòng Nhật Bản Shinjiro Koizumi mô tả hành động này “nguy hiểm và cực kỳ đáng tiếc”. Trong cuộc gặp với người đồng cấp Australia Richard Marles tại Tokyo, ông Koizumi cho biết Nhật Bản sẽ phản ứng “kiên quyết và bình tĩnh” trước hành vi của Trung Quốc nhằm duy trì hòa bình, ổn định khu vực.

Hải quân Trung Quốc khẳng định tuyên bố của Nhật Bản “không đúng với tình hình thực tế” và yêu cầu Tokyo “lập tức ngừng vu khống, bôi nhọ”. Theo hải quân Trung Quốc, máy bay Nhật Bản đã nhiều lần tiếp cận và gây gián đoạn đợt huấn luyện của tàu sân bay ở phía đông eo biển Miyako, hoạt động vốn đã được thông báo trước đó.

Radar điều khiển hỏa lực được dùng để định vị chính xác mục tiêu, cung cấp tham số dẫn đường cho tên lửa và đạn có điều khiển. Bật radar hỏa lực và khóa mục tiêu thường chỉ diễn ra khi một bên sẵn sàng khai hỏa trong chiến đấu, đồng thời bị coi là hành động khiêu khích nghiêm trọng trong thời bình.

Máy bay và tàu chiến hiện đại đều được trang bị hệ thống cảnh báo chiếu xạ, cho phép chúng xác định có đang bị đối phương phát hiện và khóa mục tiêu qua radar hay không.

Sự việc xảy ra giữa lúc Trung Quốc và Nhật Bản vẫn căng thẳng suốt nhiều tuần, liên quan phát biểu của Thủ tướng Takaichi rằng một cuộc tấn công vào đảo Đài Loan có thể cấu thành “tình huống đe dọa sống còn” với Nhật Bản và buộc nước này hành động quân sự.

Thủ tướng Nhật Bản sau đó xuống giọng nhằm xoa dịu căng thẳng, song Trung Quốc không chấp nhận và tiếp tục yêu cầu bà rút lại phát biểu trước đó.

Huyền Lê (Theo AFP, Reuters)