Báo cáo mới nhất của Bộ Nông nghiệp và Môi trường cho thấy riêng tháng 9, xuất khẩu nông lâm thủy sản đạt 6,35 tỷ USD, tăng gần 12% so với cùng kỳ năm trước. Trong đó, nông sản chiếm hơn một nửa với 28,5 tỷ USD, tăng gần 17%. Thủy sản và gỗ lần lượt mang về 8,1 tỷ USD và 12,5 tỷ USD, đều tăng trên 7-12% so với cùng kỳ. Sản phẩm chăn nuôi và đầu vào sản xuất cũng bứt phá, tăng trên 18% và hơn 33%.

Thị trường xuất khẩu tiếp tục mở rộng, trong đó châu Á giữ vị trí lớn nhất với 44% thị phần. Mỹ và châu Âu theo sau, chiếm lần lượt 23% và 14%. Đáng chú ý, xuất khẩu sang châu Âu tăng hơn 40%, còn châu Phi tăng gần gấp đôi. Tính theo quốc gia, Mỹ, Trung Quốc và Nhật Bản là ba điểm đến lớn nhất, với mức tăng trưởng 9-24% so với cùng kỳ.

Một số mặt hàng chủ lực ghi nhận mức tăng ấn tượng. Dẫn đầu nhóm tăng trưởng là cà phê đạt gần 7 tỷ USD, tăng hơn 61% nhờ giá xuất khẩu bình quân tăng 45%, lên hơn 5.600 USD một tấn. Đức, Italy và Tây Ban Nha là ba thị trường tiêu thụ lớn nhất.

Hạt điều cũng mang về gần 3,8 tỷ USD, tăng gần 19% so với cùng kỳ. Rau quả đạt 6,2 tỷ USD, tăng hơn 10%, dù xuất khẩu sang Trung Quốc – thị trường chiếm gần 58%, sụt hơn 9%. Bù lại, xuất khẩu sang Mỹ tăng gần 60% và Malaysia tăng hơn 66%…

Trái ngược với xu hướng tăng, một số nhóm hàng quay đầu giảm. Khối lượng xuất khẩu gạo chín tháng đầu năm đạt 7 triệu tấn, mang về 3,55 tỷ USD, gần như đi ngang về sản lượng nhưng giảm 18,5% về giá trị so với cùng kỳ.

Giá gạo xuất khẩu bình quân giảm mạnh, chỉ còn khoảng 509 USD một tấn, thấp hơn 18,6% so với năm ngoái. Philippines vẫn là thị trường lớn nhất, chiếm 44% tổng lượng gạo xuất khẩu, tiếp đến là Ghana và Bờ Biển Ngà. Trong khi xuất sang Philippines giảm 16,4%, thì Ghana và Bờ Biển Ngà lần lượt tăng 58,6% và 95,5%.

Ở chiều ngược lại, nhập khẩu nông lâm thủy sản vào Việt Nam chín tháng đạt trên 36,3 tỷ USD, tăng 12,5%. Nông sản chiếm 22,4 tỷ USD, sản phẩm chăn nuôi 3,3 tỷ USD, thủy sản gần 2,4 tỷ USD; gỗ 2,4 tỷ USD. Hầu hết nông sản này có mức tăng 11-30% so với cùng kỳ năm ngoái. Ngoài ra, nhập khẩu nguyên liệu đầu vào đạt gần 6 tỷ USD, tăng 5,4%.

Hiện Việt Nam nhập khẩu chủ yếu từ châu Á và châu Mỹ, chiếm gần 54% tổng kim ngạch. Trung Quốc, Mỹ và Argentina là ba nguồn cung lớn nhất, với thị phần lần lượt gần 10%, 9% và 6,7%. Trong đó, nhập khẩu từ Mỹ tăng mạnh nhất, hơn 32% so với cùng kỳ.

Với tốc độ này, theo các doanh nghiệp xuất khẩu, ngành nông lâm thủy sản được kỳ vọng sẽ cán mốc kim ngạch cao mới trong năm nay, nhưng cũng đối mặt với thách thức khi giá gạo xuất khẩu giảm sâu và nhập khẩu nguyên liệu ngày càng tăng.

Thi Hà