Ban tổ chức của Breakthrough, được mệnh danh là giải “Oscar của khoa học”, ngày 19/4 công bố Hong Wang được vinh danh ở hạng mục New Horizons. Giải thường dành cho những nhà khoa học trẻ xuất sắc, kèm phần thưởng 100.000 USD.

Wang đoạt giải ở lĩnh vực Toán nhờ các công trình nghiên cứu về phân tích điều hòa, phương trình vi phân riêng phần và lý thuyết đo hình học, bao gồm giả thuyết làm mịn cục bộ, giả thuyết tập hợp Furstenberg và giả thuyết Kakeya.

Trong đó, tên tuổi của Wang được biết đến nhiều nhất nhờ cùng cộng sự Joshua Zahl giải được giả thuyết Kakeya trong không gian ba chiều – bài toán làm “đau đầu” nhiều nhà toán học trong 100 năm.

Theo giới chuyên gia, kết quả của Wang đánh dấu cột mốc quan trọng, có ý nghĩa sâu rộng trong nghiên cứu toán học, có thể tác động đến các ứng dụng trong khoa học máy tính và mật mã như tạo hình ảnh, xử lý dữ liệu và truyền thông không dây.

Đây cũng là công trình giúp cô và cộng sự nhận giải thưởng danh giá của Viện Toán học Clay, công bố trước đó 5 ngày. Giải này được trao hàng năm nhằm tôn vinh những thành tựu xuất sắc của các nhà toán học tài năng trên thế giới.

Trước đó, cô nhận nhiều giải khác như Maryam Mirzakhani New Frontiers, giải Salem và Ostrowski, Huy chương Vàng của Hiệp hội quốc tế các nhà toán học Trung Quốc…

Hong Wang, 35 tuổi, sinh ra ở Trung Quốc. Năm 16 tuổi, cô từng đạt 653/750 điểm trong kỳ thi tuyển sinh đại học và được nhận vào Khoa Khoa học Trái đất của Đại học Bắc Kinh, sau đó chuyển sang khoa Toán.

Wang lấy bằng thạc sĩ tại Đại học Paris Sud và Ecole Polytechnique (Pháp), bằng tiến sĩ tại Viện Công nghệ Massachusetts – MIT (Mỹ), trước khi về giảng dạy tại Đại học New York. Hiện, cô là giáo sư tại Viện Courant của trường này và Viện nghiên cứu khoa học cao cấp Pháp (IHES).

Giải thưởng Breakthrough ra đời năm 2012 nhằm tôn vinh các nhà khoa học, truyền cảm hứng cho các nhà khoa học trẻ và thúc đẩy khoa học vì lợi ích toàn cầu. Còn giải Clay được bắt đầu vào năm 1999, một năm sau khi Viện Toán học Clay được doanh nhân người Mỹ Landon T. Clay và vợ thành lập, với niềm tin rằng toán học giữ vai trò cốt lõi trong sự phát triển của nhân loại, cả về tri thức, văn hóa và đời sống.

Hong Wang là một trong những ứng viên nặng ký nhất cho giải Fields 2026 – được coi là “Nobel Toán học” vào tháng 7 ở Mỹ. Trong lịch sử 90 năm, chỉ hai phụ nữ từng giành giải thưởng danh giá này.

Nếu thắng, Wang sẽ là người gốc Hoa thứ ba được trao huy chương Fields, sau Shing Tung Yau, Terence Tao.

Khánh Linh