Tại hội thảo về động lực tăng trưởng do báo Thanh Niên tổ chức ngày 8/6, bà Hoàng Thu Hằng, Cục phó Quản lý nhà và thị trường bất động sản (Bộ Xây dựng) cho biết cơ quan này đang hoàn thiện dự thảo sửa Luật Nhà ở và Luật Kinh doanh bất động sản, dự kiến trình Quốc hội tại kỳ họp tháng 10 tới.

Theo bà Hằng, Bộ Xây dựng sẽ nghiên cứu các cơ chế ưu đãi về thuế, đất đai và tín dụng nhằm thu hút tối đa nguồn lực xã hội, đặc biệt là vốn tư nhân, tham gia phát triển phân khúc cho thuê. Qua đó, người lao động, công nhân, cán bộ, công chức, viên chức và lực lượng vũ trang sẽ có thêm cơ hội tiếp cận chỗ ở với chi phí phù hợp.

Tuy nhiên, theo bà Hằng, phát triển nhà ở cho thuê đang đối mặt với hai điểm nghẽn lớn là vốn và quỹ đất.

Về vốn, bài toán nằm ở việc giá thuê phải đủ thấp để người lao động có thể tiếp cận, trong khi thời gian thu hồi vốn của nhà đầu tư rất dài.

“Rất ít nhà đầu tư muốn bỏ tiền lớn để thu tiền lẻ. Nếu cho thuê 50 năm thì giá thuê sẽ rẻ hơn, nhưng thời gian hoàn vốn cũng kéo dài hơn”, bà nói. Do đó, theo bà Hằng, doanh nghiệp phải được tiếp cận nguồn vốn vay dài hạn với lãi suất phù hợp.

Bên cạnh đó, nhiều địa phương vẫn thiếu sự đồng bộ giữa phát triển nhà ở với hạ tầng xã hội như y tế, giáo dục, thương mại và dịch vụ. Theo bà Hằng, các dự án nhà ở cho thuê nếu nằm quá xa khu dân cư hoặc khu việc làm sẽ khó thu hút người dân đến ở.

Bất cập thứ hai là quỹ đất sạch, theo bà Hằng, tại các địa phương còn thiếu sự gắn kết đồng bộ giữa hạ tầng nhà ở và hạ tầng xã hội như y tế, giáo dục, thương mại… Vì vậy, Bộ Xây dựng đề nghị các địa phương rà soát quy hoạch, ưu tiên phát triển nhà ở cho thuê tại các khu đô thị lớn, khu công nghiệp và những nơi tập trung đông lao động để bảo đảm hiệu quả khai thác.

“Đầu tư ở nơi đông dân cư thì mới có người thuê. Nếu xây ở khu vực vắng vẻ, xây xong cũng không ai ở”, bà Hằng nhấn mạnh.

Thực tế, các chính sách phát triển nhà ở cho thuê đã được quy định trong Luật Nhà ở 2023 cùng với nhà ở để bán và nhà ở cho thuê mua. Tuy nhiên, phân khúc này thời gian qua phát triển còn hạn chế, trong khi nhu cầu ngày càng lớn do quá trình đô thị hóa diễn ra nhanh, đặc biệt tại các đô thị lớn.

Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm và Thủ tướng đã chỉ đạo các địa phương đẩy mạnh phát triển nhà ở cho thuê. Bộ Xây dựng được giao triển khai 3 nhóm nhiệm vụ trọng tâm, trước hết là hoàn thiện thể chế, chính sách. Định hướng sửa đổi là chuyển từ tư duy chủ yếu phát triển nhà ở thương mại sang phát triển đồng thời nhà ở thương mại, nhà ở xã hội và nhà ở cho thuê.

Ngoài phát triển nhà cho thuê, Bộ Xây dựng cũng đang phối hợp với các bộ ngành tháo gỡ cho thị trường bất động sản nhằm tăng nguồn cung nhà ở giá phù hợp.

Hiện cả nước có khoảng 4.500 dự án bất động sản gặp vướng mắc với tổng nguồn vốn tồn đọng khoảng 3,3 triệu tỷ đồng. Đến nay, các bộ ngành và địa phương đã tháo gỡ cho hơn 1.000 dự án, qua đó khơi thông gần 800.000 tỷ đồng vốn đầu tư.

Theo đại diện Bộ Xây dựng, việc xử lý các dự án tồn đọng không chỉ giúp giải phóng nguồn lực cho nền kinh tế mà còn bổ sung nguồn cung cho thị trường, góp phần kéo giảm giá nhà và nâng cao khả năng tiếp cận nhà ở của người dân.

Phương Dung