Chính phủ Mỹ trả gần 24 tỷ USD tiền lãi một tuần

Nợ công tăng lên góp phần khiến chính phủ Mỹ phải trả lãi trung bình 23,8 tỷ USD một tuần trong năm tài khóa 2026.

Bất chấp lo ngại của các nhà kinh tế học, chính phủ Mỹ vẫn đang tăng tốc vay nợ. Trong 9 tháng đầu năm tài khóa 2026 (bắt đầu từ tháng 10/2025), thâm hụt ngân sách của chính phủ Mỹ đã đạt gần 1.400 tỷ USD – cao hơn cùng kỳ năm trước đó.

Tính đến cuối tuần trước, nợ công nền kinh tế lớn nhất thế giới là 39.400 tỷ USD. Điều này đồng nghĩa mỗi tháng, chính phủ nước này vay 155 tỷ USD, tương đương mỗi tuần vay 39 tỷ USD. Báo cáo mới nhất của Văn phòng Ngân sách Chính phủ Mỹ (CBO) cho thấy lãi ròng trên nợ công của tài khóa này hiện là 857 tỷ USD, tương đương 23,8 tỷ USD một tuần.

Con số này tăng khoảng 13% so với cùng kỳ của tài khóa trước, CBO cho biết. Nguyên nhân là khối nợ tăng lên và lãi suất dài hạn cũng cao hơn.

Một yếu tố khác gây áp lực lên ngân sách chính phủ là nhu cầu với các chương trình an sinh xã hội và bảo hiểm y tế như Medicare, Medicaid ngày càng lớn. Chi tiêu cho các phúc lợi an sinh xã hội tăng 62 tỷ USD (tương đương 5%), do mức trợ cấp bình quân tăng và số người thụ hưởng nhiều hơn. Trong khi đó, chi cho Medicare tăng 58 tỷ USD (8%) nhờ số người tham gia chương trình và mức thanh toán cho các dịch vụ y tế cao hơn. Tương tự, mức chi cho chương trình Medicaid cũng tăng 49 tỷ USD (10%).

Xu hướng này được dự báo còn tiếp diễn khi dân số Mỹ đang già hóa. Theo Cục Thống kê Dân số Mỹ (Census Bureau), độ tuổi trung vị của người Mỹ đã tăng từ 39,2 năm 2024 lên 39,4 vào 2025.

Lo ngại về triển vọng tài khóa, nhiều người đang kêu gọi chính phủ sớm hành động. Tổ chức nghiên cứu ngân sách CRFB từ lâu đã vận động chính phủ kiểm soát tình trạng vay nợ.

Trên Fortune, Chủ tịch CRFB Maya MacGuineas cho biết: “Thâm hụt tài khóa 2026 hiện vượt cùng kỳ 2025 và nhiều khả năng tiếp tục duy trì đến hết năm. Chúng ta có thể phải vay 2.000 tỷ USD hoặc nhiều hơn trong tài khóa này. Đây là con số đáng kinh ngạc khi nền kinh tế đang tăng trưởng và tỷ lệ thất nghiệp ở mức thấp”.

Bà ví tình hình hiện tại “chỉ là phần nổi của tảng băng chìm”. Nếu các nhà hoạch định chính sách không cải cách chương trình phúc lợi và “phớt lờ nhu cầu giảm chi cũng như tăng thu ngân sách”, các quỹ tín thác cho an sinh xã hội và Medicare sẽ cạn kiệt trong 7 năm tới.

Chủ tịch CRFB ủng hộ đặt mục tiêu thâm hụt chỉ tương đương 3% GDP, tức là bằng nửa hiện tại. Tuy nhiên, điều quan trọng hơn là các chính trị gia cần “thẳng thắn với người dân về những rủi ro nghiêm trọng mà nước Mỹ phải đối mặt nếu duy trì quỹ đạo tài khóa không bền vững hiện nay”.

Hà Thu (theo Fortune, Reuters)