Tại buổi làm việc với Tổ công tác an ninh năng lượng ngày 26/3, Thủ tướng Phạm Minh Chính nhắc lại yêu cầu các bộ ngành, địa phương, doanh nghiệp không để thiếu nguồn cung xăng dầu, ách tắc sản xuất, kinh doanh, mất ổn định an toàn xã hội.

Theo đó, Bộ Công Thương cần sớm làm việc với các đối tác nước ngoài để triển khai ngay việc xây dựng kho dự trữ xăng dầu chiến lược tại Nghi Sơn (Thanh Hóa). Trước đó, Thủ tướng đã trao đổi với lãnh đạo các nước về nội dung này.

Gần nhất, trong chuyến thăm chính thức Liên Bang Nga tuần này, Thủ tướng làm việc với Công ty Zarubezhneft – đối tác hàng đầu của Việt Nam trong lĩnh vực dầu khí. Tập đoàn này đề xuất cung cấp dầu, khí trên cơ sở dài hạn ổn định và xây dựng hệ thống kho dự trữ dầu tại Việt Nam.

Giới chuyên gia cho rằng việc xây dựng hệ thống dự trữ xăng dầu chiến lược quốc gia là công cụ can thiệp quan trọng để Nhà nước điều tiết cung – cầu, giá cả. Chuyên gia cũng lưu ý việc phát triển hạ tầng dự trữ năng lượng tập trung với xăng dầu, khí hóa lỏng (LNG) và các nguồn năng lượng khác.

Hiện Việt Nam chưa có kho dự trữ xăng dầu quốc gia riêng biệt. Hàng dự trữ hiện được tồn trữ tại kho của doanh nghiệp đầu mối kinh doanh xăng dầu lớn thông qua hợp đồng, trả phí theo định mức với các đơn vị. Mức dự trữ này chỉ khoảng 7-10 ngày tiêu thụ.

Theo Quyết định 861/2023 về quy hoạch hạ tầng dự trữ, cung ứng xăng dầu, khí đốt, Việt Nam sẽ xây kho chứa xăng dầu riêng để nâng năng lực dự trữ. Tổng dự trữ dầu thô, sản phẩm xăng dầu cả nước phấn đấu đạt 75-80 ngày nhập khẩu ròng, và nâng lên 90 ngày vào 2030.

Tại Kết luận 14, Bộ Chính trị cũng định hướng Việt Nam cần sớm xây dựng chiến lược quốc gia về cung ứng và dự trữ nguyên, nhiên liệu trong dài hạn.

Xung đột tại Trung Đông tiếp tục leo thang khiến thị trường xăng dầu trong nước chịu áp lực lớn. Từ cuối tháng 2 đến nay, giá bán lẻ xăng dầu trong nước đã có 10 kỳ điều hành, hiện mỗi lít xăng RON 95-III là 29.950 đồng, dầu diesel 37.890 đồng. So với cuối tháng trước, giá xăng tăng khoảng 35%, trong khi dầu diesel đắt gần gấp đôi.

Để ứng phó, Thủ tướng Phạm Minh Chính cũng yêu cầu Bộ Công Thương tiếp tục bảo đảm nguồn cung dầu thô nhập khẩu cho các tháng tiếp theo. Cơ quan này theo dõi, dự báo thị trường, cập nhật các kịch bản cung ứng trong các tình huống bất lợi của thị trường thế giới.

Lãnh đạo Chính phủ lưu ý PVN và các đơn vị liên quan cần duy trì vận hành an toàn, ổn định các nhà máy lọc dầu, tối ưu công suất, nâng sản lượng chế biến, không xuất khẩu nguyên liệu. Thương nhân đầu mối bảo đảm nguồn cung ứng cho thị trường trong nước. Đồng thời, nhà điều hành cần đẩy nhanh lộ trình triển khai xăng sinh học E10 để giảm phụ thuộc vào xăng khoáng, dự kiến từ tháng 4.

Bộ Tài chính sớm đề xuất giải pháp về thuế, ngân sách, trình cấp có thẩm quyền. Ngân hàng Nhà nước chỉ đạo các tổ chức tín dụng hỗ trợ lãi suất, vay vốn, nhu cầu ngoại tệ để hỗ trợ các doanh nghiệp sản xuất, kinh doanh xăng dầu nhập khẩu.

Bộ Khoa học và Công nghệ xử lý ngay các vấn đề liên quan quy chuẩn, tiêu chuẩn, chứng nhận hợp quy chất lượng các lô hàng xăng dầu nhập khẩu để rút ngắn thời gian cấp giấy phép, đưa vào lưu thông. Bộ cũng phải nghiên cứu, đánh giá phương án điều chỉnh quy chuẩn kỹ thuật, trong đó xem xét hàm lượng oxy trong xăng E5/E10 ở mức độ phù hợp, bảo đảm yêu cầu nhưng cũng tránh thủ tục rườm rà.

Bộ Xây dựng được giao duyệt phương án bảo đảm an toàn hàng hải với các cảng tiếp nhận tàu chở dầu trọng tải lớn, đặc biệt tại Quảng Ninh, TP HCM.

Về dài hạn, Thủ tướng yêu cầu Bộ Công Thương cùng các bộ, cơ quan nghiên cứu giải pháp để sớm nâng năng lực tự chủ năng lượng, như tiếp tục đa dạng hóa nguồn cung, tái cơ cấu các đầu mối kinh doanh xăng dầu…

Phương Dung