Năm 2018, Jeremy Liew, 31 tuổi, chuyển từ New Jersey đến Boston (bang Massachusetts) để theo đuổi tấm bằng tiến sĩ Hóa học. Anh kỳ vọng sẽ sớm có việc làm tại “thủ phủ” công nghệ sinh học (Biotech) hàng đầu nước Mỹ.

Sau khi tốt nghiệp Đại học Massachusetts vào năm ngoái, thực tế lại trở thành cơn ác mộng. Liew đã nộp đơn vào khoảng 500 vị trí ở thành phố này, nhưng đều thất bại. Để duy trì cuộc sống và trả tiền thuê nhà, vị tiến sĩ này phải đăng ký nhận hỗ trợ thực phẩm từ chính phủ và làm thêm bán thời gian cho một startup về AI.

Liew bắt đầu cân nhắc việc rời khỏi nước Mỹ. “Nhiều người khuyên tôi nên sang Trung Quốc vì ngành này ở đó đang bùng nổ”, anh nói.

Tương tự, Pierce Cousins, tốt nghiệp ngành Kỹ thuật sinh học tại Đại học Harvard danh giá hồi tháng 5, từng quyết tâm tìm việc ở Boston. Song, đến tháng 11, Cousins phải chấp nhận làm nhân viên bán hàng cho một công ty phần mềm ở San Francisco, cách nhà hơn 3.000 km.

Theo dữ liệu liên bang, Massachusetts đã mất khoảng 65.000 việc làm trong lĩnh vực nghiên cứu và phát triển (R&D) công nghệ sinh học vào năm 2024, sau nhiều năm tăng trưởng mạnh. Tình trạng sa thải kéo dài sang năm 2025 trong khi tốc độ tuyển dụng mới vẫn trì trệ.

Nguyên nhân được cho là hệ quả của việc “xây dựng tràn lan” cơ sở nghiên cứu, trong những năm trước.

“Nếu có một ý tưởng hay, 10 công ty sẽ được xây một lúc để thực hiện”, theo Alexis Borisy, người sáng lập công ty đầu tư mạo hiểm công nghệ sinh học Curie.Bio tại Boston.

Tuy nhiên, lãi suất tăng vọt sau đại dịch đã khiến dòng vốn đầu tư thắt lại. Theo dữ liệu từ MassBio, đầu tư vào ngành trong nửa đầu năm 2025 đã rơi xuống mức thấp nhất kể từ năm 2017.

Trong nửa đầu năm 2025, một đợt tài trợ cho các công ty khởi nghiệp đầy hứa hẹn trên toàn tiểu bang, được gọi là vòng hạt giống trung bình, chỉ thu được 7,7 triệu USD, giảm khoảng 31% so với mức trung bình ba năm trước.

Các cơ sở nghiên cứu còn đối mặt với việc cắt giảm ngân sách từ chính phủ. Nhóm nghiên cứu Grant Witness cho biết chính quyền Mỹ đã chấm dứt hàng chục triệu USD tài trợ cho bang Massachusetts trong năm nay. Viện Y tế Quốc gia (NIH) hồi tháng 11 tuyên bố sẽ phân bổ đều nguồn lực cho các bang thay vì tập trung vào Massachusetts như mọi năm.

Cú đúp cắt giảm nguồn vốn đã biến các khu tổ hợp nghiên cứu sầm uất trở nên hiu quạnh. Tại Kendall Square – trung tâm khoa học đời sống sát Viện Công nghệ Massachusetts, 17% không gian phòng thí nghiệm bỏ trống vào tháng 9, theo công ty bất động sản CBRE. Trong khi 4 năm trước, tỷ lệ trống ở đó chỉ 0,4%.

Để đối phó, các doanh nghiệp buộc phải dừng xây dựng phòng thí nghiệm mới, sa thải nhân sự hoặc chuyển trụ sở đến những vùng có chi phí rẻ hơn.

Đối với Adam Rafter, 26 tuổi, người đã nộp hơn 300 đơn xin việc từ tháng 8 nhưng chưa nhận được phản hồi, tương lai ngành khoa học đang trở nên mờ mịt hơn bao giờ hết. Rafter chia sẻ anh đang sống trong nỗi sợ hãi không thể tìm được một công việc đúng chuyên môn.

Trước tình hình này, Thống đốc bang Massachusetts, bà Maura Healey, đã đề xuất kế hoạch trị giá 400 triệu USD nhằm thu hút đầu tư và bù đắp kinh phí nghiên cứu bị giảm trong năm nay. Tuy nhiên, dự luật này vẫn đang chờ cơ quan lập pháp xem xét.

Khánh Linh (Theo The Wall Streets Journal, Web Pro News)