Trong thông báo đăng tải trực tuyến ngày 12/10, người phát ngôn của Bộ Thương mại Trung Quốc cho biết: “Phát biểu liên quan của Mỹ là ví dụ điển hình cho tiêu chuẩn kép”.

Trước đó hai ngày, Tổng thống Mỹ Donald Trump áp thêm thuế nhập khẩu 100% với hàng hóa Trung Quốc, để đáp trả động thái mà ông gọi là “cực kỳ hung hăng” khi Bắc Kinh siết xuất khẩu đất hiếm. Ông Trump cũng ám chỉ có thể hủy cuộc gặp với Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình cuối tháng này.

Ngày 9/10, Trung Quốc thông báo bổ sung 5 nguyên tố đất hiếm cùng nam châm và các vật liệu liên quan vào danh sách cần xin giấy phép xuất khẩu, nâng tổng nguyên tố này vào diện hạn chế lên con số 12. Bắc Kinh cũng đòi hỏi giấy phép khi xuất khẩu công nghệ sản xuất đất hiếm. Bên cạnh đó, khách hàng quốc phòng ở nước ngoài không được cấp phép. Đơn xin cấp phép liên quan đến chất bán dẫn tiên tiến cũng được xem xét riêng từng trường hợp.

Bộ Thương mại Trung Quốc khẳng định chính sách kiểm soát là “hợp pháp” và chỉ “tác động rất hạn chế” lên hoạt động sản xuất và cung ứng.

Trước khi thông báo công khai, nước này đã báo cho các nước liên quan thông qua cơ chế đối thoại song phương về kiểm soát xuất khẩu. Họ khẳng định đây không phải là lệnh cấm xuất khẩu đất hiếm. Các đơn xin phép đáp ứng yêu cầu đều sẽ được thông qua.

Bắc Kinh cho rằng việc kiểm soát là cần thiết do đất hiếm được ứng dụng cả trong quân sự và toàn cầu hiện bất ổn, thường xuyên có xung đột. Họ cho biết sẵn sàng đối thoại với tất cả quốc gia đều bảo vệ an ninh và sự ổn định của chuỗi cung ứng đất hiếm toàn cầu.

Trong thông báo ngày 12/10, Bắc Kinh cũng cáo buộc Mỹ gia tăng các biện pháp kinh tế chống lại nước này kể từ tháng 9. Đó là đưa thêm nhiều thực thể Trung Quốc vào danh sách hạn chế xuất khẩu, mở rộng phạm vi các doanh nghiệp bị kiểm soát, ảnh hưởng đến hàng nghìn công ty nước này.

“Những hành động này đã gây tổn hại nghiêm trọng đến lợi ích của Trung Quốc, và hủy hoại bầu không khí của các cuộc đàm phán kinh tế – thương mại giữa hai bên”, Bộ Thương mại Trung Quốc cho biết.

Bộ này cho biết bất chấp thiện chí và sự quan ngại của Trung Quốc, Mỹ vẫn thực hiện các biện pháp hạn chế thương mại theo Mục 301, nhằm vào các ngành hàng hải, logistics và đóng tàu của Trung Quốc.

Họ khẳng định “liên tục đe dọa áp thuế cao không phải là cách đúng đắn để đối thoại với Trung Quốc”, và nước này sẽ “kiên quyết áp dụng các biện pháp đáp trả tương ứng để bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp”.

Hà Thu (theo AFP)