Số liệu trên vừa được Cục Hải quan công bố. Theo đó, đây là tháng thứ ba liên tiếp Trung Quốc tăng mua mạnh sầu riêng Việt sau giai đoạn chững lại do siết kiểm định. Trung Quốc vẫn là thị trường chủ lực với giá trị nhập khẩu khoảng 2,59 tỷ USD trong 9 tháng, gần như tương đương cùng kỳ năm ngoái.

Ngoài Trung Quốc, xuất khẩu sầu riêng Việt Nam bắt đầu mở rộng sang nhiều thị trường mới. Hong Kong tăng 83,7% lên 42,8 triệu USD, Đài Loan tăng 64,9% đạt 32 triệu USD, Papua New Guinea và Mỹ tăng lần lượt 44,6% và 36,5%. Malaysia gây chú ý với mức tăng hơn 650%, dù giá trị tuyệt đối vẫn nhỏ. Ngược lại, Thái Lan – từng là thị trường trung chuyển lớn, giảm tới 74,5%, chỉ còn 33,9 triệu USD, khiến thị phần rơi từ 4,7% xuống 1,2%.

Luỹ kế 9 tháng, tổng kim ngạch xuất khẩu sầu riêng đạt gần 2,8 tỷ USD. Trong đó, 9 tháng, đạt hơn 972 triệu USD, tăng 65% so với cùng kỳ.

Ông Đặng Phúc Nguyên – Tổng thư ký Hiệp hội rau quả Việt Nam, sau một năm bùng nổ, sầu riêng Việt Nam bước vào giai đoạn cạnh tranh chất lượng và chuẩn hóa quy trình. Nếu tiếp tục mở rộng vùng trồng được cấp mã số và đầu tư cho chế biến, Việt Nam có thể duy trì vị thế dẫn đầu khu vực, hướng tới mục tiêu cán mốc 3,5 tỷ USD trong năm nay.

Tuy nhiên, hoạt động xuất khẩu vẫn đối mặt rủi ro khi một số phòng kiểm nghiệm trong nước tạm ngừng hoạt động để bảo trì, khiến việc lấy mẫu và cấp chứng nhận sang Trung Quốc bị gián đoạn. Chính phủ đã yêu cầu các cơ quan liên quan làm rõ nguyên nhân, đẩy nhanh việc cấp phép và tăng giám sát, nhằm khôi phục năng lực kiểm định, tránh ách tắc hàng hóa.

Hiện Việt Nam có 24 phòng kiểm nghiệm được Trung Quốc công nhận, năng lực khoảng 3.200 mẫu mỗi ngày. Song do cao điểm thu hoạch, nhiều đơn vị vận hành hết công suất dẫn tới thiết bị hỏng hoặc hết hạn định kỳ, phải xin cấp lại giấy phép. Từ 1/7, việc này được phân cấp cho địa phương, nhưng thủ tục còn vướng nên tiến độ chậm.

Trước tình hình này, Thứ trưởng Nông nghiệp và Môi trường Hoàng Trung đã yêu cầu rà soát, hỗ trợ các đơn vị được công nhận và phối hợp với phía Trung Quốc đẩy nhanh phê duyệt phòng thử nghiệm mới, nhằm khôi phục năng lực kiểm định, đảm bảo chuỗi xuất khẩu sầu riêng được thông suốt.

Thi Hà